michielmulder.web-log.nl

Oude logs.

Hier vindt je de oude logs van Michiel Mulder. Sinds februari 2008 ben ik logbaar op  michielmulder.wordpress.com

De verkeerde bal.

De grootste fouten maakt men in de politiek doorgaans door de ogen op de verkeerde bal te richten. Nu maakt men zich zorgen op de Verenigde Staten en de crisis met betrekking tot wat het Financieel Dagblad nu al dagenlang ‘rommelhypotheken’ noemt. Dit zijn echter niet de echte problemen in de economie: die zijn structureel van aard en hangen nauw samen met geo-politieke ontwikkelingen.

Het is volkomen terecht dat Wouter Bos stelt dat de ontwikkelingen in de bankensector in Amerika en de financiële markten geen aanleiding vormen tot beleidswijzigingen. Economisch beleid moet structureel zijn, anders werkt het niet. De economie is gebaat bij begrotingsrust: geen grootscheepse Keynesiaanse investeringen als de economische groei wat tegenzit, maar ook geen grootscheepse bezuinigingen of belastingverlagingen. De conjunctuurgolf wordt vanzelf gedempt door een structureel begrotingsbeleid zoals dat in het regeerakkoord is afgesproken, met vaste uitgavenkaders, onafhankelijk van de conjunctuur maar ingegeven door de groeiverwachtingen op middellange termijn.

Politici hebben als het om de economie gaat maar één plicht: optimisme uitstralen. Als de minister-president of de minister van financiën zegt dat het slecht gaat, gaat het ook meteen slecht. Aldus werd de recessie onder Balkenende II verergert (die na nacalculaties door het CBS achteraf helemaal geen recessie bleek te zijn). Het gepruttel van Rutte die ze wil opjutte is dan ook eerder een manier om de aandacht van zijn eigen problemen af te leiden dan een serieus voorstel voor een serieuze economische politiek.

Het kan evenwel nog dommer. Bush stelt voor de belastingen met 1% van het BBP te verlagen ofwel 150 miljard. De Amerikaanse centrale bank verlaagt de rente met 0,5%

Dat is dus de verkeerde bal.

Het échte probleem van de wereldeconomie is het dubbele tekort in Amerika: zowel de overheid als de particuliere sector leent meer dan ze binnenkrijgt. Al jarenlang. Dit gaat goed zolang het buitenland bereid is dit te financieren. Aldus ontstaat een zeepbel, die zich met name in de huizenprijzen voordeed, en die bel loopt nu een beetje leeg. Een welkome correctie.

Beter zou het zijn als de Amerikaanse overheid, net als onder Bill Clinton, het begrotingstekort omzet in een begrotingsoverschot en als de rente wordt verhoogt in plaats van verlaagd, zodat lenen duurder wordt en de onbalans enigszins wordt rechtgetrokken. Exact het tegenovergesteld van wat de Amerikanen nu voorstellen. Hoe lang is het buitenland nog bereid de tekorten te financieren?

En zo komen we op het echte probleem. Het Amerikaanse tekort wordt namelijk in toenemende mate gefinancierd door Aziatische en Arabische staatsfondsen. Een grote Amerikaanse bank moest een zeperd van 10 miljard aan rommelhypotheken afboeken en haalde dit geld op bij een Oliesjeik uit het Midden-Oosten.  De helft van het Amerikaanse financieringstekort wordt gefinancierd door China. De Amerikaanse schuldenmakers liggen dus aan het infuus van China en het Midden-Oosten.

Zolang iedereen er belang bij heeft de status quo te handhaven, zal die gehandhaafd blijven, is mijn voorspelling. Als de wereld de Amerikaanse tekorten niet meer wil financieren zal de Dollar dalen. De Chinezen hebben enkele honderden miljarden dollars op de bank staan en dit geld in rook zien opgaan.

Maar er zijn ook krachten die op middellange termijn, maar zelfs op de korte termijn, de Chinezen mogelijkerwijs nopen tot een omslag. De inflatie in China loopt de laatste maanden tegen de 7%, terwijl de staat streeft naar 3%. Nu al wordt een politiek ingezet van monetaire verkrapping (banken moeten 15% van hun tegoeden aanhouden bij de centrale bank) en er wordt een koerstijging van de Yuan verwacht van maar liefst 12% ten opzichte van de Euro. Dit is bedoeld om de inflatie te beteugelen, maar het is slecht voor de export.

Die export ligt hoog en de economische groei steeg de afgelopen jaren in China dan ook tot 10%. Blijkbaar zijn dubbele groeicijfers niet mogelijk zonder dat het inflatiespook opdoemt.

Daar komt bij dat China op de lange termijn streeft naar een Autarkische economie. De Chinese staat stelt eisen aan investeerders die ertoe moeten leiden dat de Chinezen leren van het buitenland. Op termijn moet dit ertoe leiden dat Chinezen in Chinese auto’s rijden en het buitenland niet meer nodig hebben. Dan zullen de Amerikanen het oliegeld hard nodig hebben om hun schulden te financieren. Of de oliesjeiks daartoe bereid zijn zal veel afhangen van hoe de clash of cultures zich ontwikkeld. En wat willen ze ervoor terug? Wellicht dezelfde non-interventie politiek die China momenteel te beurt valt…

Islam en Dialoog

Afgelopen zaterdag was het Ashoera. Op die dag herdenken Moslims de Zondvloed. Noach bouwde een ark en nam van alle diersoorten twee stuks aan boord. Toen begon het enorm te regenen en heel het land overstroomde, totdat de Ark van Noach aan de bodem vast bleef zitten. Waarschijnlijk correspondeert dit verhaal, dat zowel in de Koran als in het Oude Testament voorkomt, met een enorme overstroming van de Eufraat en de Tigris, enkele eeuwen voor onze jaartelling. Men denkt dat de ark uiteindelijk strandde ergens op een berg in Turkije. Er worden daar leuke toeristische excursies naartoe georganiseerd.

Deze gelegenheid werd door de stichting stichting Islam en Dialoog aangegrepen om met een schip op het IJ te varen en daar mensen van allerlei levensbeschouwelijke stromingen uit te nodigen teneinde met elkaar de dialoog aan te gaan.

De voorzitter van het Humanistische Verbond greep de gelegenheid aan om een pleidooi voor de dialoog in het algemeen te houden. Hij verkoos deze contactmethode boven die van de monoloog, maar ook boven die van het debat. Hij wees erop dat radicalen en terroristen doorgaans de stijlmiddel van de monoloog gebruiken om hun boodschap over te brengen. Denk aan de filmpjes van Bin Laden.

Het debat vinden we in de politiek maar ook op televisie. Hij zag als nadeel van het debat dat het niet ertoe leidt dat mensen nader tot elkaar komen. Op televisie, in campagnetijd, gaat het erom dat je het debat 'wint' en de ander aftroeft.

De dialoog daarentegen leidt ertoe dat mensen van elkaar leren en nader tot elkaar komen. Deze stijlvorm kennen we van Socrates die op deze wijze wijsheid trachtte wijsheid te vergaren en van Plato die het als stijlvorm gebruikte om zijn filosofie uiteen te zetten.

Ik denk ook dat de dialoog momenteel hard nodig is in ons land. Het gehakketak op elkaar op website fora en monologen via films, zoals die van Geert Wilders die zich binnenkort aandient, leiden tot niets. We moeten de wijsheid van de Griekse denkers, die via Ficino, de huisfilosoof van de De Medici, heersers van Florence, in de Renaissance ons Westers denken insijpelde en de weg opende voor de verlichting, koesteren en praktiseren.

Een ander optreden op de Ashoeraboot werd verzorgd door de standup comedian Dr. Johnny Love. Hij was op de Willemsbrug in Rotterdam in een bad gaan zitten en nodigde iedereen uit om daar met hem te praten. Dit omdat de koningin in haar kersttoespraak had opgeroepen tot verzoening. In het woorden boek had hij gelezen dat het woord gecorrespondeerd werd met reinigen, vandaar.

Toen Pauw en Witteman hem belden ging het hen er echter om hem te vragen wat hij van de film van Wilders vond en of hij bereid was daarover te praten. Dat wilde hij niet, maar hij wilde wel over verzoening praten. Toen werd hij dus niet uitgenodigd...

Kijk, zo gaat het dus niet goed. Als de media telkens alleen de verschillen benadrukken en niet de overeenkomsten tussen mensen en bevolkingsgroep en als we op elkaar blijven hakketakken in plaats van een open gesprek te voeren ('dialoog') komen we er niet.

Volgend jaar wil de stichting een ark op de Dam bouwen in januari en een hele week dialogeren. Ik hoop van harte dat het lukt, en dat er meer mensen meedoen. Met name ook van andere politieke partijen die de dialoog nog niet als favoriet stijlmiddel hebben omarmd. 

De dag dat de Dollar valt

  Een leuke documentaire gezien op tv. Tegenlicht over 'De dag dat de Dollar valt'.

Op maandag 17 juli 2002 waren de Dollar en de Euro precies evenveel waar. Nu is 1 euro 1,47 Dollar. De koers van de Dollar is gezakt noemen we dat; de Euro is een oersterke munt, waar bij de invoering van de Euro men nog zorgen maakte of de Euro niet te zwak zou worden.

Maar de Amerikanen blijven geld lenen. Zowel de particulieren (burgers en bedrijven) als de staat leent geld om hun uitgaven te doen. Dit zogenaamde 'dubbele tekort' wordt door buitenlanders gefinancierd. De Chinezen alleen al financieren de helft van de Amerikaanse staatsschuld.

Nu heeft de redactie van het programma Tegenlicht een economisch redacteur van het NRC gevraagd een scenario te schrijven over wat er gebeurd op de dag dat de Dollar valt. Evenwel, economisch redacteuren van de krant hebben het niet altijd bij het juist eind!

Zo wordt gesteld dat de situatie zoals die nu is sowieso onhoudbaar is. Evenwel, als de Aziatische economien met dubbele groeicijfers blijven groeien en aldus genoeg verdienen om het tekort te financieren, hoeft er geen probleem te ontstaan. Bovendien, wellicht komt er een nieuwe president die net als Bill Clinton het overheidstekort laat dalen en Bill liet het zelfs omslaan in een overschot. Als tegelijkertijd stapsgewijs de rente steeds hoger wordt gesteld en de lucht uit de Amerikaanse huizenprijzen gehaald wordt (wat nu al gebeurd is voor een deel door de hypotheekcrisis) hoeft de Amerikaanse economie helemaal niet hard te landen.

Zolang er genoeg mensen zijn die belang hebben bij de status quo denk ik niet dat de ellende ontstaat die de documentaire voorspelt. Volgens mij zit het risico op de lange termijn, als China haar streven naar autarkie heeft bereikt. Als Azie zichzelf kan bedruipen en ons niet meer nodig heeft als consumenten, maar genoeg binnenlandse koopkrachtige vraag heeft en tegelijkertijd de vergrijzing toe slaat waardoor Frankrijk en Italie veel geld nodig hebben om hun pensioenen te betalen, kunnen de Chinezen zeggen: laat ze barsten. Dan zullen we de olieeuro's (wellicht tegendietijd) uit het MIdden-Oosten nog hard nodig hebben!

Verwachtingen

De telefoon stond roodgloeiend bij mijn werkgever, het Economische Instituut voor de Bouwnijverheid (EIB). Zoals elk jaar rond deze tijd hebben wij de verwachtingen voor de bouwproductie en werkgelegenheid in 2008 gepubliceerd. Hierin wordt onder andere geconludeerd dat er in 2007 tegen de 80.000 woningen zijn gebouwd. Deze week beklaagde het Financieel Dagblad zich nog over de tekortschietende woningbouw (in het derde kwartaal zou nog maar de helft van de doelstellingen van het kabinet gerealiseerd zijn) maar uit de analyse van mijn instituut blijkt dus dat die zorgen voorbarig waren. De sector heeft hard gewerkt in een moeilijk jaar, onder andere vanwege de stijgende bouwkosten. In de cijfers van het ministerie worden ook de 'toevoegingen anderszins' meegerekend, zodat, langs die weg gemeten, de productie zelfs boven de 80.000 uitkomt boven de ondergrens uitkomen die het kabinet zich tot doel stelt. Voor volgend jaar wordt een groei van de woningbouwproductie van 4,5% verwacht./

Oa het NRC schreef er een mooi artikeltje over:

Download nrc_verwachtingen_bouwproductie.pdf

borrel

Het nieuwe jaar begint zoals bekend met een aantal buitenschoolse activiteiten, zoals nieuwjaarsborrel. Gisteren was ik bij de borrel van Slotervaart. Het was een gezellige en dynamische borrel, met allerlei verschillende mensen. Ik kwam een oude studiegenoot tegen, die nu een interessant discussieplatform over religie en dialoog heeft opgericht. Leuk dat ook een econoom zich daarmee bezig houdt!

Verder leuke mexikaanse hapjes en het leuke vond ik ook dat jan en alleman gewoon kon binnenkomen. De nieuwjaarsreceptie van de centrale stad is alleen voor genodigden. Waarom zetten we eigenlijk niet de deur open voor iedereen? Vroeger hield André van der Louw als burgemeester van Rotterdam een nieuwjaarsreceptie waar iedereen kon komen. Stond-ie wel de hele dag handjes te schudden van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat, maar dan heb je ook wat...

Verder een heel interessante bijeenkomst gehad over jongerenhuisvesting. Heel belangrijk onderwerp. Het zijn niet alleen de studenten die kamernood hebben, ook niet-studerende jongeren al of niet met problemen in het gezin hebben meer ruimte nodig. Volgende week in de commissie! to be continued...

Nieuwjaar

Elk nieuwe jaar
Kent zijn voor- en tegenspoed
En zijn spijt
Om wat je niet over doet

Je weet wat er was
Maar nooit wat er komt
Je denkt dit of dat
Maar je lult maar wat
En het verleden verstomt

Maakt plaats voor het nieuwe
Van weer een nieuw jaar
Wat neem je mee?
En wat laat je daar?

Een ding is zeker
De pinda's zijn zout
En voorwaar, ook dit jaar
Staat de champagne weer koud

verklaring

Ik houd het maar bij de officiele verklaring:

Verklaring

De fractievoorzitter van de PvdA Amsterdam, Manon van der Garde, heeft gesproken met de webmaster van de PvdA Amsterdam, Marcel Duyvestijn, over zijn ontslag naar aanleiding van onder andere een opiniestuk in Het Parool van zaterdag 15 december.

Het stichtingsbestuur van de PvdA-fractie Amsterdam heeft besloten om Marcel Duyvestijn aan te bieden zijn contract toch te verlengen. Hij denkt na over dit aanbod.

Deze verklaring zijn betrokkenen overeengekomen.

22 december 2007

Limmen en D'ancona

De discussie gaat nog even voort in de Volkskrant over het artikel dat ik met Manon schreef. alhier reageert Hedy D'ancona op ene Jolande Wilthuis die ons voor vrouwen hater en wat dies meer zij had uitgemaakt. Zij schrijft hele verstandige dingen.

Wat zo frappant is van reacties à la Wilthuis is dat zij zichzelf als bevrijders van de Islamitische vrouw zien, hetgeen ik op zichzelf nobel vind, maar ik denk niet dat hun methode op deze wijze werkt en ik denk dat de manier waarop het debat gevoerd wordt over integratie (en dat was m'n major punt) alleen averechts werkt.

Vervolgens reageert CDA-leider te Amsterdam Limmen op het stuk, alhier te lezen, waarmee hij eindigt met een dramatische oproep aan het stadsbestuur om afstand te nemen van ons artikel.

Evenwel geeft zijn artikel exáct aan waarom ik het níet met hem eens ben. Hij haalt namelijk de 'kleine' normen en waarden zoals we die kennen van Balkenende (vriendelijke de buurman gedag zeggen, voeten van de bank, een hand geven enz.) door de war met de 'grote' normen en waarden (gelijkheid man/vrouw/homo/hetero, vrijheid van meningsuiting, eigenlijk heel mooi verwoord in de rechten van de mens, die overigens as maandag centraal staan in de dag van de rechten van de mens). Het ene gaat meer over gedrachtspatronen, het andere gaat over de basis ideeen waarop een samenleving is gestoeld. Deze basis van onze maatschappij vloeit voort uit eeuwen verlichtingsdenken en is niet onderhandelbaar. De rest is in eerste instantie aan het individu, en voor zover de politiek zich daarmee wil bemoeien past grote terughoudendheid.

Mooi Amsterdam

Samen met mijn collega Hetti Willemse schreven we een raadsnotitie over 'Mooie AMsterdam'. Uit het Amsterdams STadsblad deze week:

AMSTERDAM – De Amsterdamse PvdAfractie wil burgers meer gaan betrekken bij het woningbouwproces. Op die manier kan de Amsterdamse identiteit in de architectuur beter behouden blijven.

De raadsnotitie ‘Prachtstad eens en voor altijd’ die hierover gaat is door raadsleden Hetti Willemse en Michiel Mulder aangeboden aan het College van B en W. In het voorjaar werd er een discussienotitie opgesteld, waar de raadsleden veel positieve reacties op kregen. ,,Participatie van bewoners moet nadrukkelijker aanwezig zijn bij het woningbouwproces,” aldus Willemse. ,,Dit zou je kunnen realiseren door middel van bijvoorbeeld ontwerpwedrstrijden.” Ander belangrijk punt in de notitie is het behoud van de Amsterdamse identiteit in de architectuur. Volgens Mulder horen gebouwen verbonden te zijn met de plek waar ze staan. ,,Een gebouw moet iets toe te voegen hebben aan de stad. We moeten de beleving behouden.” Zie verder voor het mooie Amsterdam alhier. Vanochtend werd voorts de eerste Starterslening uitgereikt! Ook een initiatief van Hetti en mij. Sterker, het was mijn eerste initiatief als raadslid. Bijzonder om te zien dat het nu echt gaat gebeuren. Je kunt nu bij achterlating van een sociale huurwoningen een renteloze lening krijgen als je een woning koopt. Bevorderd de doorstroming en vergroot de kansen voor starters. Als je inkomen stijgt wordt de renteloze lening rentedragend.

Por qué no te callas?

Terug van een weekend Barcelona heb ik welgeteld één Spaanse zin geleerd. "Por qué no te callas?" Dat betekent: waarom houd je je mond niet?

Wat was er aan de hand? De gemakkelijke populist Hugo Chavez noemde de Spaanse ex-premier Aznar een 'fascist' op een conferentie van staatshoofden van Zuid-Amerika. Dan moet je net koning Juan Carlos van Spanje hebben. De man, indertijd door dictator Franco als zijn opvolger benoemd, heeft als één van de eerste beslissingen de democratie ingevoerd in Spanje, eind jaren zeventig. Die man hoef je dus niet te vertellen wat een fascist is en wat niet.

Toen Chavez de voormalige premier Aznar een fascist noemde en de socialistische premier Zapatero het -op zichzelf al een zeldzaamheid in het gepolariseerde spanje- voor zijn voorganger opnam en Chavez er doorheen bleef tetteren, had de koning er tabak van.

'Porque no te callas?' zei hij. zie hier. Let op de intonatie van de koning. Hoe omschrijf ik dit? Het houdt het midden tussen ingehouden verontwaardiging en, bovenal, charisma, eerlijkheid, ik weet niet hoe ik het moet duiden.

En verdomd, waarschijnlijk voor het eerst in zijn leven was Chavez stil, waarop Zapatero hem een lesje democratie gaf, dat op zichzelf al de moeite waard is.

De volgende dag hadden Aznar en Zapatero voor het eerst telefooncontact. Aznar bedankt Zapatero dat hij het voor hem had opgenomen.

Alhier bevind ik mij op een indertijd door Franco gebouwd fort.

Nog een reactie op wat reacties

Met Manon heb ik als volgt gereageert op wat reacties (alhier):

Beste Martien/Eddy,

We begrijpen jullie zorgen heel goed. En ideologieën, ongeacht of ze nu met de Islam of met andere zaken te maken hebben die een fundamenteel onderscheid maken tussen man vrouw gelovig/niet-gelovig kunnen heel gevaarlijk zijn. Daar moeten we stelling tegen nemen, ook vanuit de achtergrond van de PvdA als Emancipatiepartij. De vraag is of je dat moeten doen door je te focussen op praktische omgangsvormen of dat effectievere vormen zijn waardoor je niet de hele samenleving in een strikt keurslijf duwt.

We hebben in het stuk ook proberen aan te geven dat je voor die problemen een oplossing moet zoeken. In gesprek gaan, radicalisering tegen gaan, progressieve elementen binnen en buiten de Moslimgemeenschap ondersteunen, zorgen dat meiden die uit hun geloof willen stappen, te maken hebben met eerwraak (niet alleen bij de moslimgemeenschap een probleem), jongens die niet voor hun homosexualiteit durven uit te komen allemaal relatief gemakkelijk daarvoor uit kunnen komen en dat je daarbij als staat veel ondersteuning biedt, inclusief een maatschappelijk vangnet, een huis en eventueel zelfs een baan, mocht het zo zijn dat dit niet door ouders/ danwel gemeenschap wordt geaccepteerd. En dan vervolgens die gemeenschap daar ook tot in den treuren toe op aanspreken, nooit stil zijn en nooit, maar dan ook nooit, accepteren dat homo’s en vrouwen worden gediscrimineerd.

Emancipatie dus, maar wel binnen de kaders van de rechtsstaat en de fundamentele vrijheden die daarmee gepaard gaan. Doe je dat door een heel kleine groep (want we praten hier echt over een hele kleine groep) bijvoorbeeld te dwingen om handen te geven? We leven in een rechtsstaat dat betekent dat we dan ook jou en mij moeten dwingen om iedereen een hand te geven. En dat is juist wat ik niet wil. Als een japanner een buiging maakt, spreekt daar geen disrespect uit, maar die groep pak je ook aan met zo’n maatregel. En ja we weten wel dat daar het probleem niet zit, maar je moet dus geen maatregelen nemen die voorbij gaan aan de omvang van het probleem: er zijn zoveel andere maatregelen die wel kunnen werken.

Door de grote woorden over alle moslims en het focussen op gedragspatronen (zoals het geven van een hand, maar ook de discussie over hoofddoekjes) verliezen we een essentieel punt uit het oog. Het gaat niet alleen om gedrag: het gaat om de denkwijze. Een fundamentalistische moslim gaat niet anders denken over vrouwen omdat hij hen een hand moet geven en het is die gedachte waar we het niet mee eens. De verlichtingsdenker Habermas wees daar ook op: verandering lukt niet via ge- en verboden, maar via dialoog en overtuiging. Daar moeten we stelling tegen nemen: zeggen en bewijzen dat vrouwen en mannen gelijk zijn, dat tolerantie ergens ophoudt. Maar dat doe je door woorden en het ondersteunen van tolerantie: niet door een keurslijf aan gedragsregels op te leggen, darmee verliezen we juist die fundamentele waarden uit het oog. Zijn er problemen: ja, moeten we die oplossen ja. Heeft het zin om te zeggen dat ‘Nederland geen Moslimland moet worden?’ Nee, maar wel om te zeggen dat homosexuelen en vrouwen door moslims gelijkwaardig dienen te worden behandeld. Dat is onze lijn. Die is niet hard of zacht, maar wel eerlijk, consistent en het belangrijkste: uitvoerbaar in tegenstelling tot de plannen van Kamp, Wilders en Verdonk.

Met vriendelijke groet,

Manon en Michiel

Reactie op wat reacties

Zaterdag schreven Manon en ik een stuk in de Volkskrant over dat links de redelijkheid van de daken moet schreeuwen en dat de rechtse demagogie gestopt moet worden. Direct werden wij op de site van de PvdA-Amsterdam en op de site van de Volkskrant als probleemontkenners neergezet en ons stuk werd gezien als het neerleggen van een warme wolle deken, pappen en nathouden, pamperen, noem het maar op. Ja zelfs waren wij racisten en vrouwenhater. (volkskrantsite en pvda site)

Toch is dat niet het geval. Ik zal hier trachten dat nog te betogen aan de hand van punten die niet in de 600 woorden van de Volkskrant pasten. (Die hebben ook zo hun eisen).

Als nieuwe Nederlanders zich in dit land vestigen, krijgen ze een inburgeringscursus. Wij verwachten dat deze nieuwe burgers na zo’n cursus ingeburgerd zijn. Zij voldoen dan aan een setje geselecteerde normen en waarden. Voorbeelden van vragen die worden gesteld, zijn: wat te doen als je buurman een kindje heeft gekregen, wat zet je allemaal in je tuin en waar deponeer je je oude frituurvet. Ik was met de hakken over de sloot geslaagd. Betekent dat dan dat ik geen goede Nederlander ben of betekent het dat het inburgeringsexamen is geschreven vanuit een te nauwe opvatting van het Nederlanderschap. Ik denk het laatste.

Maxima stelde dit aan de kaak en kreeg heel Nederland over zich heen. Het meest interessant in haar speech was en citaat van wijlen prins Claus, destijds het populairste lid van het koninklijk huis: ‘Eén vraag die heel moeilijk te beantwoorden is en die mij herhaaldelijk gesteld werd, is hoe het voelt Nederlander te zijn. Mijn antwoord is: ik weet niet hoe het is Nederlander te zijn. Ik heb verschillende loyaliteiten en ik ben wereldburger en Europeaan en Nederlander.’

Uit de reacties op Maxima’s speech blijkt haarfijn dat veel Nederlanders onzeker zijn over hun identiteit. Premier Balkenende tracht dit gat al jarenlang op te vullen met een pleidooi voor wat ik zou willen noemen: de kleine normen en waarden. Voeten van de bank, elkaar een hand geven, de buurman vriendelijk gedag zeggen. Wilders met zijn Partij Voor de Vrijheid probeert de identiteitscrisis te bezweren door aan te geven wat vooral niet valt onder de Nederlandse identiteit, waarbij het er kort en goed op neerkomt dat dat alles is wat met Moslims te maken heeft. Verdonk heeft als minister een inburgeringscursus ingevoerd waarin krampachtig invulling wordt getracht te geven aan de Nederlandse identiteit, door middel van zaken op het domein van de kleine normen en waarden: de vragen op het examen die ik hierboven aanhaalde spreken boekdelen.

Met deze krampachtige drang de Nederlandse identiteit in te vullen en te omschrijven worden de grote normen en waarden evenwel met voeten getreden. Het gaat dan om de vrijheid en solidariteit, zoals onze maatschappij deze heeft ontwikkeld sinds de Renaissance en de verlichting. De idealen van de Franse revolutie, zoals die zijn opgeschreven in de Rechten van de mens. Deze Rechten van de mens en de vrijheid worden met voeten getreden door menig voorstel van de over elkaar heen buitelende propagandisten van de kleine normen en waarden en door de partij die deze term zo hoogmoedig in haar naamgeving heeft opgenomen.

Om deze notie in zijn volle omvang te bevatten moeten we terug naar de Gouden Eeuw. Grote verlichtingsdenkers als Baruch Spinoza, John Locke en Thomas Hobbes kwamen uit alle windstreken maar hebben één ding met elkaar gemeen. Zij brachten een deel van hun leven in Amsterdam door, omdat zij in hun thuisland vanwege hun geloof en hun denkbeelden niet veilig waren. Zij legden de basis voor het verlichtingsdenken. Vrijheid en tolerantie waren de sleutelwoorden die een nieuw tijdperk inluidden en de maatschappij los moesten  maken van de middeleeuwse dogmatiek van kerk en hellevuur. .

Er was geen inburgeringsexamen in die tijd, maar ook nog geen democratie. En ook toen werd al er gedebatteerd over de manier waarop de samenleving en de omgang met elkaar het beste kon worden ingericht. Thomas Hobbes stelt in zijn ‘Leviathan’ dat souvereine macht niet uitgevoerd kan worden door een grote groep mensen en gaf de voorkeur aan een absoluut vorst. Spinoza gaf aan dat democratie het beste bij de menselijke natuur paste, maar nam genoegen met een verbetering van het regentensysteem. John Locke was de enige die vond dat het volk in opstand moest komen, niet als recht maar zelfs als plicht, als de machthebbers hun belangen niet goed vertegenwoordigen.

Alledrie de concepties van staatsvorming hebben een grote invloed gehad op het denken over de juiste manier om een Europees land te leiden. Achteraf beschouwd is Locke’s idee van democratie het meest invloedrijk geweest in de Franse Revolutie. En het is die periode die we tegenwoordig bezien als de bakermat van onze hedendaagse Europese democratie.  En juist bij die Franse revolutie ging het om grote waarden, zoals vrijheid, gelijkheid en broederschap, niet om de specifieke omgangsvormen. En het was ook in Frankrijk waar de democratie ten onderging omdat men dacht dat een democratisch georganiseerde staat bescherming van de burgers tegen de staat niet meer nodig was. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld hun Amerikaanse revolutionaire wederhelften die een gedegen systeem van checks and balances opzette. De Franse revolutionairen hebben een hard gelag betaald voor het niet institutioneel beschermen van basiswaarden. Door discussies over procedures en de vraag wie zich wel en wie zich niet revolutionair genoeg gedroeg kwamen ze uiteindelijk één voor één onder de guillotine terecht. Hun experiment eindigde in de dictatuur van Napoleon. Dat is een waarschuwing voor elke democratie die zijn eigen idealen vergeet.

Het was de Engelse liberaal John Stuart Mill die de Franse revolutie als tijdgenoot beleefde en op basis daarvan de democratische theorie aanvulde. Mill stelde in tegenstelling tot de Franse vrijheidsdenkers dat de grootste bedreiging van de vrijheid wordt gevormd door ‘de druk van de gangbare meningen en opvattingen, tegen de neiging van de maatschappij om, met andere middelen dan het strafrecht, haar eigen ideeën en gewoontes op te leggen aan mensen die daarvan afwijken. Het vaststellen van die grens en het beschermen daarvan tegen inbreuk, is even onmisbaar voor een gezonde stand van zaken in het menselijk bestaan als bescherming tegen politieke despotie. Vandaar zijn positieve beoordeling van het Amerikaanse systeem waarin minderheden en afwijkende meningen een belangrijkere rol speelden dan bij de Fransen. Mensen moeten volgens Mill niet in een keurslijf worden gestopt. Democratie is ruimte bieden aan minderheden. Meer nog dan Locke, legt Mill hiermee de basis voor onze huidige conceptie van democratie. En het is precies deze conceptie waaraan de laatste jaren steeds meer voorbij wordt gegaan.

Mill legt met deze nadruk op de bescherming van minderheden ook de eerste basis voor het begrip solidariteit. Deze solidariteit bestaat eruit dat de meerderheid zich verbonden weet met de belangen van een minderheid en deze minderheid respecteert, serieus neemt en de voorwaarden schept waaronder de minderheid kan bestaan. Solidariteit heeft zowel een sociaal-economische component (armoede bestrijden, en emancipatie) als een culturele component (in staat zijn een geloof te kunnen belijden of zich cultureel te kunnen uiten). Solidariteit met minderheden is dus de vóórwaarde waaronder vrijheid in een samenleving kan bestaan, welke zonder dit begrip een holle leus wordt. Het is dan ook niet verwonderlijk dat Joop den Uyl in dit verband sprak over ‘de weg naar vrijheid’. Solidariteit maakt het mogelijk dat iederéén in staat wordt gesteld vrij te zijn. Mill leert ons dat het hiervoor belangrijk is om pragmatisch om te gaan met verschillen in levenswijze en zienswijze van de verschillende groepen in de samenleving. Zij zijn een aanwinst voor de samenleving en bieden een alternatief voor het overkoepelende kader van wat normaal wordt gevonden.

Een praktisch normen en waarden kader, zoals we dat op dit moment in Nederland proberen op te leggen is volgens Mill dan ook een bedreiging van de vrijheid. Een goede, houdbare democratie houdt twee belangrijke begrippen aan als basis. Dit zijn Vrijheid en Solidariteit.

Het geruststellende nu is dat wij dus reeds beschikken over een sluitend systeem van normen en waarden, en dus de krampachtige zoektocht naar dé Nederlandse identiteit kunnen staken, en elkaar niet langer hoeven te vermoeien met een examen over de kleine normen en waarden. De grote normen en waarden zijn verwoord in de Rechten van de mens, waarvan het eerste artikel luidt: ‘Alle mensen worden vrij en gelijk in waardigheid en rechten geboren. Zij zijn begiftigd met verstand en geweten, en behoren zich jegens elkander in een geest van broederschap te gedragen.’ U hoeft niet eens een zo heel oplettend lezer te zijn om te zien dat de drie centrale noties van de Franse revolutie (vrijheid, gelijkheid en broederschap) hier zelfs met naam en toenaam in genoemd worden.

Als ik u goed meegevoerd heb in mijn betoog ziet met deze bagage op zak het huidige maatschappelijk discours er angstwekkend uit. De Christen-democraten blijven hangen in hun kneuterige beleving van normen en waarden en op rechts is een demagogisch gevecht gaande, dat enkel tot doel heeft de electorale erfenis van Fortuyn te verdelen, maar gepresenteerd wordt als een heldhaftige strijd om de vrijheid en democratie. Dat dat niet het geval is heb ik hier voldoende uiteen gezet. En stelt men dit aan de kaak, zoals Manon en ik in de Volkskrant, dan wordt men als oud-linkse probleemontkenner te kijk gezet. Terwijl de rechtse demagogie geen oplossing biedt en wij linksen in Amsterdam juist daadkrachtig de daadwerkelijke problemen aanpakken die er zijn. Zoals de actieplannen om radicalisering tegen te gaan, ons initiatief om eerwraak daadkrachtig te bestrijden, de vele initiatieven om emancipatie bij Moslima’s te ondersteunen, het aanbieden van taalcursussen, noem maar op. Die acties noemden wij ook in ons artikel, maar daar wordt grappig genoeg in het geheel niet op gereageerd.

Dit maatschappelijke discours moet radicaal omgekieperd worden. Het schreeuwen op rechts mag niet leiden tot een stilte op links. Schreeuwt de redelijkheid van de daken!

Dan ontstaat de ruimte om de grote normen en waarden zoals verwoord in de Rechten van de mens en die het sluitstuk vormen van de verlichting niet alleen opnieuw centraal te stellen in de discussie, maar ook in zijn volle omvang door te voeren.

Vandaag in de Volkskrant

VAndaag in de Volkskrant een opiniestuk van mij en Manon:

Stop de rechtse demagogie

Geplaatst op 16-11-2007 14:53 door Forumredactie in categorie actualiteit

Linkse fracties moeten de redelijkheid van de daken schreeuwen, betogen Manon van der Garde en Michiel Mulder.

De discussie over integratie is in de Tweede Kamer een wedstrijdje geworden wie het beste de onderbuikgevoelens van de bevolking stimuleert. De PvdA en SP moeten de Integratienota van minister Vogelaar aangrijpen om deze rechtse ratrace te stoppen.

De linkse partijen houden zich in het debat te stil. Na Fortuyn hebben de PvdA en de SP veel moeite gedaan harder over te komen op integratie. En niet zonder resultaat. In 2003 won de PvdA onder meer door deze lijn 19 zetels. Dat verklaart ten dele de huiverigheid om voor honderd procent achter de voorstellen van Vogelaar te gaan staan.

Rita Verdonk, Geert Wilders en Henk Kamp leiden het integratiedebat. Deze week was Kamp (VVD) aan de beurt. Nederland moet geen moslimland worden, waarschuwt hij (Voorpagina, 12 november).

Is er reden om dat te denken? Nee. Er zijn 800 duizend moslims in Nederland, 5 procent van onze bevolking. Zo'n kleine minderheid maakt van Nederland geen moslimland. Bovendien heeft het overgrote deel van de moslims een sterke binding met democratie.

Kamp bedrijft dus demagogie.

De demagogie van rechts heeft twee gevolgen.

Ten eerste veroorzaakt de rechtse demagogie wantrouwen en verminderde tolerantie jegens migranten. Dat is schadelijk, omdat de sociaal-economische positie van veel migranten (vaak moslims) kwetsbaarder is dan die van de gemiddelde Nederlander. Zij zijn armer, lager opgeleid en hebben meer opvoedingsproblemen. Dat moet worden aangepakt, niet verergerd. Maar wantrouwen en intolerantie verhinderen dit.

Ten tweede is de nadruk op aanpassing aan Nederlandse normen en waarden een gevaar voor onze democratie. Volgens de 19de-eeuwse filosoof John Stuart Mill vormt het opleggen van gedragspatronen door een meerderheid aan een minderheid de grootste bedreiging voor democratische systemen.

Toch wil rechts dat iedereen de ander een hand geeft, Nederlands spreekt en niet met hoofddoekjes op loopt. Het lijkt normaal, maar dat is het niet. Als er een goede reden is om een ander geen hand te geven, moet dat kunnen. Als een moslima een hoofddoekje wil dragen, is dat in eerste instantie haar persoonlijke keuze. Je moet op straat ook Arabisch of Engels mogen praten.

De linkse fracties zijn te stil over deze plannen.

Willen we segregatie stoppen, dan moet links de rechtse demagogie een halt toeroepen. Dat kán ook. Linkse bestuurders als Job Cohen en Ahmed Marcouch durven al te pleiten voor respect, begrip en tolerantie.

Ook in de succesvolle verkiezingscampagne van de Amsterdamse PvdA stonden sociale samenhang en solidariteit centraal. Een electorale afstraffing volgt pas als problemen niet worden aangepakt. In Amsterdam gebeurt dat wél: Problemen met Marokkaanse raddraaiers benoemen we en problemen met radicalisering onder een klein deel van de moslimbevolking worden met een actieplan tegengegaan. Maar we roepen niet dat Amsterdam islamiseert.

De Integratienota beoogt wat in Amsterdam al gebeurt. Zij benoemt problemen, biedt oplossingen, maar stigmatiseert niet. Maar Vogelaar kan niet alleen de redelijke toon terugbrengen. Daarvoor is de steun van alle linkse partijen nodig. Zij moeten de redelijkheid van de daken schreeuwen en de onderbuikgevoelens met praktische oplossingen te lijf gaan.

Manon van der Garde en Michiel Mulder zijn fractievoorzitter resp. raadslid voor de PvdA in Amsterdam.

rente

Vandaag een interessante discussie in de commissie financien over de rente.

Er wordt in de Amsterdamse begroting onderscheid gemaakt tussen het incidentele omslagpercentage (van 3,5%) en de structurele omslagrente (van 4,5%). Het incidentele omslagpercentage is het rentepercentage dat door wordt gerekend aan diensten en bedrijven. De structurele omslagrente wordt gebruikt om voor de structurele ruimte begrotingsrust te creëren. Dit gaat als volgt. Als de daadwerkelijk te betalen rente onder de structurele omslagrente ligt, valt er incidenteel geld vrij, indien er voldoende geld zit in het rente egalisatiefonds. Hiermee voorkom je dat je ineens moet gaan bezuinigen als toevallig de rente stijgt, zoals in de jaren tachtig het geval zat. Als de daadwerkelijke rente boven het structurele omslagpercentage komt, valt er geen geld vrij voor de begroting, maar wordt er ingeteerd op het rente egalisatiefonds. Als dit op is moet je bezuinigen.

In dit licht maak ik mij nogal zorgen om de volgende redenen. Ik denk dat op middellange termijn de rente weer gaat stijgen, aangezien vrijwel alle grondstofprijzen blijven stijgen, zelfs agrarische producten, de afgesloten CAO’s in Nederland ademen geen sfeer van matiging en de opkomende markten als China zijn nog nauwelijks echt aan het consumeren geslagen. De centrale banken houden de korte rente nu nog laag vanwege de hypotheekcrisis (om genoeg kredietruimte te houden) maar dat is eens voorbij en dan zullen de overige macro-economische indicatoren zorgen voor een inflatoire druk, die de Europese Centrale Bank zal willen bestrijden met een rentestijging.

Dit terwijl als de systematiek van financiën wordt voortgezet, waarbij de structurele omslagrente wordt bepaald nav het 10-jaars voortschrijdend gemiddelde, zal leiden tot een mogelijke daling van de structurele omslagrente in volgend jaar of het jaar daarna. Dit komt omdat een aantal jaren dat de rente in historisch perspectief uitzonderlijk laag was dan harder gaan meetellen in de bepaling van het 10-jaars voortschrijdend gemiddelde (eind jaren ’90, maar mn de afgelopen drie jaar).

Als je kijkt naar de ontwikkeling van de lange rente op de markt dan zie je dat de rente de afgelopen 10 jaar een stuk lager was dan daarvoor. De afgelopen twintig jaar lag de rente 1,3 procentpunt hoger dan de afgelopen 10 jaar en in de periode 1970-2007 zelfs 2,5 procentpunt. Volgend jaar zal het 10-jaars voortschrijdend gemiddelde lager liggen dan dit jaar.

Lange rente (markt)
1970-2007	7,0%
1987-2007	5,8%
1997-2007	4,5%
1998-2008	4,4%

Bron: CPB

Het is mi onverantwoord om volgend jaar de structurele omslag rente te laten dalen, omdat het min of meer toevallig en in historisch perspectief uiterst uitzonderlijk is dat de rente de afgelopen jaren zo laag lag. Zoals gezegd denk ik dus dat de rente op middellange termijn ook zal stijgen, maar belangrijker is misschien nog wel dat het überhaupt heel moeilijk is om de rente te voorspellen. Eind jaren zeventig stijgt de rente ineens bijna vier procent en eind jaren tachtig ineens 2,5 procent.

Daarom hebben wij als PvdA vandaag in de commissie financien een motie ingediend die beoogt dat we het structurele omslagpercentage niet verlagen als het 10-jaars voortschrijdende gemiddelde daar aanleiding toe geeft, indien het twintig jaar gemiddelde hoger ligt. Maw het structurele omslagpercentage zou alleen lager kunnen worden als het dan niet lager ligt dan het 20-jaars voortschrijdend gemiddelde.

Ik werd beticht van doemdenken, maar ik werp daartegenin dat economische ontwikkelen nogal eens voorzien zijn van een sausje massa psychose. Denk aan de tulpenbollen hype eind gouden eeuw: iedereen wilde tulpenbollen en er werden enorme bedragen geboden voor tulpenbollen die nog niet eens bestonden.

Of denk aan de hype rond de 'NIeuwe economie' eind jaren negentig: de economische groei zou maar door blijven gaan (omdat toevallig die jaren sprake was van hoge economische groei).

Maw mijn standpunt aangaande de rente is mijns inziens dus eerder die van een reaalpoliticus.

De discussie over gratis ov voor ouderen gaat nog evendoor...

VAndaag in Amsterdams Stadsblad:

Oudere wil wel gratis OV

AMSTERDAM – Ouderenbonden zijn boos op de PvdA. De partij heeft de drie miljoen euro die in 2008 is begroot voor een proef met gratis Openbaar Vervoer in haar algemene beschouwingen aan andere doelen besteed.

De ouderen deelden vorige week pamfletten uit aan gemeenteraadsleden. Woordvoerder Frank Mantje: ,,We voelen ons in de steek gelaten door alle politieke partijen die tijdens de verkiezingscampagnes in 2006 gratis OV voor ouderen beloofden. Dat waren bijna alle grote partijen, maar dat PvdA het geld nu zomaar aan wat anders wil uitgeven kan echt niet.” Amsterdam heeft altijd gezegd dat de proef met gratis Openbaar Vervoer voor 65plussers alleen wordt uitgevoerd als het Rijk garanties wil geven. Bij een positieve uitkomst van de proef moet het Rijk structureel geld beschikbaar maken voor gratis OV. Het Rijk heeft echter in een brief aangegeven dat het eerst proeven in andere steden wil afwachten. Pas dan bepaalt het of het geld beschikbaar stelt. Michiel Mulder van de PvdA vindt het jammer dat de ouderen zijn partij nu de schuld geven. ,,De PvdA diende voor de zomer een motie in om de proef sowieso door te laten gaan en dit los te koppelen van beloftes van het Rijk. Daarmee ging geen enkele andere partij akkoord.” PvdA gaat er nu vanuit dat niemand akkoord zal gaan met invoering van de OVproef en wil het geld daarom in andere nuttige zaken investeren. De fractie wil de OVproef verschuiven naar 2009 als de kans groot is dat het Rijk ook wil investeren. Wethouder Tjeerd Herrema heeft er blijkbaar vertrouwen in dat het Rijk nog over de brug komt met beloftes en de gemeenteraad van gedachte verandert. ,,Het ontwerp van de proef is af en wordt half november aangeboden aan college en raadscommissie. In december moet de raad dan beslissen of de pilot wel of niet doorgaat,” aldus woordvoerder Hugo Warning. ,,Als de proef doorgaat mogen ouderen tussen september 2008 en januari 2009 drie maanden gratis gebruik maken van het OV, 24 uur per dag, zeven dagen per week. De proef wordt gekoppeld aan de invoering van de OVchipcard.”

Financiele beschouwingen (2)

Mijn inbreng in de financiele beschouwingen:

Financiële beschouwingen

Een bekend grapje in de vastgoedwereld luidt als volgt. Welke drie criteria moet men hanteren bij het beoordelen van een vastgoedinvestering?

Wie het weet mag interrumperen.

Welnu, het goede antwoord is: ten eerste de locatie, ten tweede: de locatie en het derde criterium is: de locatie.

Ditzelfde grapje zou ik kunnen hanteren voor de criteria om het college te beoordelen.

Het leidt tot als eerste criterium: de uitvoering, als tweede: de uitvoering en het derde criterium luidt dan: de uitvoering.

Maar dan niet als grapje, maar in alle ernst, maar dat geld voor de vastgoedjongens overigens ook.

De uitvoering is van groot belang, omdat het eenvoudiger is om mooie woorden te noteren in verkiezingsprogramma’s en programakkoord. Ingewikkelder is het om dit om te zetten in een daadwerkelijk verbeterde stad voor de Amsterdammers. En met deze begroting, de eerste van wethouder Asscher, weet ik zeker dat dat gaat lukken. Het college slaagt met deze begroting dan ook ruimschoots voor alle drie de criteria.

Deze aandacht voor de uitvoering zou eigenlijk ook zijn beslag moeten krijgen als je kijkt naar het ambtelijk apparaat. Nu is vaak de aandacht teveel gericht op het beleid en te weinig op de uitvoering, het gat in salaris is erg groot en het is niet ‘sexy’, terwijl de uitvoerende ambtenaren toch in eerste instantie het contact is met de Amsterdammer en het gezicht van de gemeente. Ik heb dat zelf mogen ondervinden toen ik een ochtend meeveegde in de Baarsjes: zij krijgen alleen iets te horen van de Amsterdammer als er iets níet goed is gegaan. De uitvoering moet meer positieve aandacht krijgen. Bijvoorbeeld door het beste loket in enig jaar te belonen. Loketten worden steeds belangrijker voor het afvangen van vragen van burgers en ondernemers en van deze frontoffice wordt steeds meer gevraagd op het gebied van integrale kennis en procedures. Tegelijkertijd komen beleidsambtenaren te weinig in contact met de uitvoering. Dat zouden we moeten stimuleren. In de commissie personeel en organisatie komen we op deze twee punten nog met voorstellen.

Met de aandacht voor de uitvoering in de begroting zijn wij in elk geval dus zeer tevreden. Wij hebben hier ook zelf om gevraagd. In de Voorjaarsnota hebben we een aantal voorstellen gedaan die raadsbreed aanvaard zijn voor een solidariteitsoffensief. We willen zo snel mogelijk er op af gaan. Het college heeft deze boodschap goed begrepen en een meevaller bij het afvalenergiebedrijf – als wethouder Gehrels een meevaller heeft is het ook meteen een goeie – en de inkomsten uit deelnemingen. Het siert de wethouder van financiën en het college dat zij het lef tonen deze meevaller in 2008 reeds uit te geven. Het getuigd van visie en durf. De begroting is mooi, energiek en liefdevol. Roodgroen op z’n best. Het is een buitengewoon linkse begroting. Ik durf de bewering te doen dat het de enige begroting is in Nederland van welke instantie dan ook die de term verheffen hanteert voor het verdelen van haar middelen.

Het armoedebeleid van het college is buitengewoon ambitieus. Het lukt ons om de bezuinigingen van de vorige kabinetten Balkenende structureel te compenseren. Daarbovenop stelden wij bij de Voorjaarsnota de woonkostenbijdrage te verhogen, waarschijnlijk de meest op het individu toegespitste manier van armoedebestrijding. Vervolgens doet het college nu het voorstel er nóg twee miljoen structureel bij te plussen. Respect.

Onze fractievoorzitter wees er tijdens de algemene beschouwingen op dat nog steeds een kwart van de kinderen opgroeit in armoede. 17% van de Amsterdamse kinderen vertrekt zonder ontbijt naar school. Dat is slecht voor hun groei en voor hun schoolprestaties. Wij willen geld uittrekken waarbij we het college vragen zorg te dragen voor een adequate uitvoering van een proef voor ofwel gratis ontbijt, ofwel een lunch, of wel voldoende groente en fruit, zoals de GGD onder de noemer ‘Gruit’ initieert.

Armoede hangt nog te vaak samen met schulden. Wij deden al eerder het voorstel voor preventie van schulden bij de jeugd, maar als het zover is dat mensen in de schulden zitten, moeten we voorkomen dat ze bij de crisis schuldhulpverlening terecht komen. Het rekenkamer rapport dat daarover onlangs verscheen spreekt boekdelen. Dit voorkomen we door een superteam schuldhulpverlening in het leven te roepen, zoals wij bij de algemene beschouwingen aankondigden, waarvoor de bijgaande motie financiering vrijmaakt, maar waar we ook het budget dat we bij voorjaarsnota uittrokken dat nog niet helemaal ingevuld is in deze begroting kunnen aanspreken.

Links, sociaal beleid is ook het kiezen voor kinderen eerst, hetgeen we volgens afspraak terugzien in deze begroting. Sociaal beleid is ook preventie. De eigen kracht conferenties waar we om vroegen komen er en we gaan eerder op signalen van de omgeving af en kiezen voor een van deur tot deur aanpak om alle arrangementen metterdaad bij de juiste persoon te krijgen.

Maar sociaal beleid is ook participatie, mensen perspectief bieden op vooruitgang, iederéén de mogelijkheid geven verder te komen in de maatschappij. Solidariteit mag nooit leiden tot stilstand. Daarom willen we het college vragen organisaties en het bedrijfsleven ertoe te bewegen plekken te creëren voor mensen met een uitkering die vrijwilligerswerk willen doen, en hiervoor een vergoeding van 100 tot 150 euro per maand ter beschikking te stellen. De gemeente doet uiteraard ook mee. Deze voorstellen die de participatie bevorderen en de armoede bestrijden staan in bijgaande motie.

Dekking voor deze voorstellen van totaal 1,7 miljoen euro vinden wij door ten behoeve van het museumplein niet de volledige 5 miljoen zoals opgenomen in de begroting te accorderen, maar vooralsnog 3,3 miljoen euro ter beschikking te stellen. Eerst moet gekeken worden of derden bij willen dragen en er is met de nieuwe grondexploitatie wet ook een publiekrechtelijke stok achter de deur om het kostenverhaal goed te regelen.

Ik zei het al eerder, de begroting is niet alleen links en sociaal, hij is ook mooi. Wat bedoel ik daarmee?

Het college zorgt voor een mooiere stad. Grote ‘hotspots’ worden aangepakt, zoals het Leidse plein en de Wibautstraat. Met name de Wibautstraat is mijn fractie erg blij mee. Het zijn grote projecten met grote bedragen. Wij bedanken de Amsterdammers die in de omgeving wonen voor hun aanhoudendheid om tot een beter plan te komen. Hieruit blijkt maar weer dat bestuurders goed moeten luisteren naar de bevolking en, meer nog, dat dit bestuur ook metterdaad luistert naar de bevolking. Dank daarvoor.

De inzet voor een mooiere stad spitst zich ook toe op het kleinschalig buurtniveau waarop de stad zo dikwijls beleefd wordt, hetgeen uiting komt in het bedrag voor postzegelparkjes, waar wij als fractie een raadsnotitie over hebben ingediend. Deze kleinschalige, openbare, aangeklede en multifunctionele groenvoorzieningen in de buurt bevorderen de leefbaarheid, saamhorigheid en uitstraling van een buurt. Ontmoetingsplekken zijn een essentiële voorwaarde om de sociale verbanden van de metropool die Amsterdam is tot haar recht te laten komen.

Verder investeren we met deze begroting maar liefst drie miljoen meer in monumenten. Het is heel belangrijk goed te zorgen voor ons erfgoed.

We zijn ook erg blij dat de sleutelgelden ISV overeind zijn gebleven. Erg belangrijk dat onze collega’s in de stadsdelen op deze wijze hun werk kunnen blijven doen ondanks de terugloop in de ISV-gelden

Dit linkse college krijgt complimenten over veiligheid en economie. Dat deze complimenten terecht zijn, blijkt ook uit deze begroting. De straatcoaches waarvan iedereen ervan overtuigd is dat ze goed werken tegen overlast rollen we uit over de hele stad in deze begroting. Het budget voor cameratoezicht wordt in deze begroting bijna verdubbeld. Het economisch beleid is waarschijnlijk het meest ambitieuze economische beleid sinds lange tijd. Investeringen in de top combineren met investeringen in de basis. De afspraken in het programakkoord komen we na, maar daar naast komen de ambities ook tot uiting in bijvoorbeeld 1 miljoen euro extra voor kleinschalige bedrijfshuisvesting, die wordt vrijgemaakt om de onrendabele top te dekken. Heel belangrijk voor kleine startende ondernemers.

Randvoorwaardelijk voor de economische ontwikkeling, maar eigenlijk voor alles wat zich binnen een metropool afspeelt, is de bereikbaarheid die mij ons al snel in één adem wordt genoemd met de luchtkwaliteit. Ook hier doet het college een aantal goede voorstellen, zoals de verruiming van tijden naar P+R locaties, het verstrekken van OV-abonnementen bij het inleveren van een parkeervergunning, het uitbreiden van P+R locaties en het stimuleren van het autodelen en het gebruik van de fiets.

Wij willen een aantal extra voorstellen doen als het gaat om de bereikbaarheid en luchtkwaliteit. Het gaat om de volgende voorstellen.

-          gratis OV vanaf P+R locaties aanbieden; De proef van drie maanden was buitengewoon succesvol. Zelfs het P+R-terrein in Zuidoost stond was op sommige dagen bijna vol, terwijl daar eerder nog een bezetting van zo’n 25% gemeten werd.

-          op maat gesneden vervoersarrangementen vanaf P+R locaties naar de oude stad en naar aansluitingsverbindingen te verzorgen;

-          te komen tot meer gemeentelijke coördinatie van het initiatief City Cargo voor zover dat niet uit de bestaande organisatie kan; De klanten melden zich aan, de stadsdelen werken hard mee, maar de grote bottle neck voor dit belangrijke project is dat de centrale stad onvoldoende service gericht meewerkt aan dit zeer belangrijke initiatief.

-          de business case waterstoftoepassingen voor onder andere GVB bussen en rondvaartboten vanaf 2008 uit te voeren; volgens de begroting is de business case halverwege 2008 klaar. Volgens de drie criteria van de uitvoering moeten we dus ook op dit punt meteen beginnen met de uitvoering.

-          Dit financieren wij voor 2,5 miljoen incidenteel vrij te maken uit de middelen voor de pilot gratis OV voor ouderen die vrijvallen wegens het ontbreken van cofinanciering door het rijk; Bij de voorjaarsnota kreeg onze motie om de pilot sowieso voort te zetten helaas geen meerderheid. Alle fractie stemden tegen en wij kunnen dus niet anders dan ons neerleggen bij deze raadsmeerderheid.

-          Voor 0,6 miljoen euro structureel door de tranche 2009 onderhoud stadhuis en ambtswoning niet naar voren te halen in 2008.

Een derde en laatste financiële voorstel dat wij hier doen is het vrijmaken van geld om illegale bordelen en escorts op te sporen. Prostitutie in Amsterdam houdt niet op bij de Wallen. Juist in het illegale circuit buiten de Wallen vinden de vreselijkste misstanden plaats. Hier kunnen we onze ogen niet voor sluiten, daar moeten we als gemeente bovenop zitten.  De PvdA vindt dat het college nog meer werk moet maken van het actief bestrijden van mensenhandel. Een sociale stad is ook een stad die schrijnende misstanden zo hard mogelijk moet aanpakken. Wij mogen niet accepteren dat er op deze manier misbruik wordt gemaakt van jonge kwetsbare vrouwen. Het is een plicht van de gemeente en politie om deze vrouwen uit hun benarde situatie te halen.  Opsporing en sluiting van illegale bordelen kan beter en moet een grotere prioriteit worden. Wij zijn blij dat er inmiddels ruimte is gevonden om juridische bijstand voor prostituées goed te regelen, voor het opsporen van illegale bordelen en escorts is dat ons inziens nog niet het geval.

Daarom deze motie.

Dan rest mij nog iets te zeggen over de financiële systematiek.

Wij zijn erg blij dat het het college lukt al deze prioriteiten, versnellingen en uitvoering te bereiken met behoud van lage lasten. Het is niet voor niets dat wij dat in het programakkoord hebben opgenomen.

Het is, zoals gezegd, goed dat we kunnen versnellen in de uitvoering, maar we moeten er geen gewoonte van maken zo’n groot verschil te laten ontstaan tussen voorjaarsnota behandeling en begrotingsbehandeling. Als we deze meevaller (afvalenergiecentrale, extra dividenden) bij de Voorjaarsnota hadden gehad hadden we toen een ander debat gehad. Het financiële beleid in brede zin moet wel prudent blijven. De renterisiconorm en de kasgeld limiet halen we ruimschoots. Daar is in onze optiek nog steeds sprake van, maar dat moeten we wel zo houden.

Daarnaast worden ook de eerder afgesproken bezuinigingen gehaald, ze zijn niet overal exact ingevuld maar blijven wel ingeboekt, waarbij zelfs de frictiekosten zijn gedaald ten opzichte van wat voorzien werd bij de Voorjaarsnota. Hier hebben wij dus vertrouwen in. Ook gezien de ervaringen met de eerdere bezuinigingsronde naar aanleiding van de Sinterklaasbrief (100 miljoen operatie) waarbij uiteindelijk meer bezuinigingen werden gehaald dan voorzien. Dit roept wel de vraag op waarom tegelijkertijd het aantal ambtenaren stijgt (met 150)? Graag reactie van het college.

Dat brengt mij op een volgende motie die het karakter heeft van een beleidsmotie. Het gaat om de inhuur van externen. De gemeente geeft hier al jarenlang ongeveer 100 miljoen per jaar aan uit. De inspanning zou erop gericht moeten zijn zoveel mogelijk door de eigen organisatie te laten doen. Kan het zijn dat ambtenaren te weinig vertrouwen in zichzelf hebben, doordat de samenleving en de politiek hen heel de tijd alleen beschouwen als een bezuinigingspost? In dat geval moeten we eens zeggen: lang leve de ambtenaar! Wij willen dat het college komt met een plan van aanpak om in drie jaar tijd de inhuur van externen met 10% te verminderen. Bovendien willen we voortaan meer inzicht vooraf (en niet alleen bij de rekening) over welke inhuur verwacht wordt en waarom. De bespaarde middelen kunnen weer – deels - gebruikt worden om de kwaliteit van onze eigen ambtenaren te verhogen. Ik zou dan ook nogmaals willen zeggen: uitvoering, uitvoering en uitvoering. Maar dan wel zelf uitvoeren.

Aangaande de financiële systematiek gaat mij nog aan het hart dat we moeten uitkijken dat we de verschillende financieringsstromen niet verkokert beschouwen. Dit vind ik wel een risico voor een gemeente met veel diensten en gemeentelijke onderdelen.

We missen nog steeds een resultaatsgebied ICT, er zijn geen duidelijke doelstellingen ICT en de post zit versnipperd. We hebben daar bij de Voorjaarsnota al op gewezen maar zullen daar nu in de commissie op terugkomen.

Deze versnippering zie je wel op meer punten. Het is belangrijk dat het gemeentelijk beleid op sommige punten meer samenhang vertoont.

Er zijn soms losse projecten in de verschillende resultaatsgebieden, waarbij de verbindingen niet altijd helder zijn.

Ik wees al even op het risico voor het project city cargo van teveel versnippering.

Dit is wat de wethouder van financiën graag wil bestrijden in het sociale domein, maar hij moet daar ook goed oog voor hebben als het de eigen gemeentelijke financieringsstromen betreft. In het verlengde hiervan: het miljoen voor hefboom sociaal domein die bedoeld is om ‘operatie Frankenstein’, daarvan is ons nog niet precies duidelijk ondanks de begrotingstekst wat nu precies het rendement is voor de Amsterdammer, wellicht kunt u daar in eerste termijn nog op ingaan.

Het tegengaan van verkokering speelt ook in de relatie tot ander overheden. We moeten de verschillende budgetten in samenhang met elkaar bekijken en daarom kom ik tot onze laatste motie, die beoogd de effecten van de bezuiniging van het rijk op eenvoudige hulp voor zorgbehoevenden te mitigeren, door een verschuiving in de bestaande arrangementen voor participatiebanen en reintegratietrajecten richting zorg.

Resumerend kom ik tot een conclusie. Het is een mooie begroting, waarin terecht de drie criteria van de uitvoering centraal staan. Maar ook met betrekking tot alle andere criteria die centraal staan in de roodgroene samenwerking, zoals de armoedebestrijding en de participatie van mensen die niet automatisch meekomen in de maatschappij, maar ook mbt de veiligheid en economie slaagt het college met vlag en wimpel. De roodgroene ambities komen maximaal tot hun recht en ik weet zeker dat we met deze begroting in de hand in 2008 een enorme investering doen om Amsterdam in zijn totale samenhang vooruit te helpen. Dat is progressieve politiek met lef en visie waar wij voor gaan. Wij hebben op drie punten het voorstel gedaan om nog een extra impuls te geven: participatie en armoede bestrijding, bereikbaarheid en luchtkwaliteit, en de bestrijding van mensenhandel. Aangaande de financiële systematiek en het ambtelijk apparaat zijn wij met twee beleidsmoties gekomen en wij hopen uiteraard dat de andere partijen sympathiek staan tegenover onze voorstellen.

Financiele beschouwingen

Morgen zijn de financiele beschouwingen in de Amsterdamse gemeente raad. VAndaag alvast een paar berichten in de krant wat we inbrengen.

Ik ben dus ook weer terug van vakantie dus de weblog wordt weer regelmatig gevuld per heden.

'Stadsontbijt' voor leerling

Van een verslaggever

AMSTERDAM - Kinderen moeten op school kunnen ontbijten of lunchen, als ze thuis niet genoeg of ongezond te eten krijgen. In Amsterdam moet een proef komen om duizend leerlingen een jaar lang op school te laten ontbijten.

De PvdA stelt dat morgen voor in de gemeenteraad. ''Als gemeentelijke overheid hebben we een verantwoordelijkheid om kinderen te beschermen die thuis onvoldoende of niet gezond te eten krijgen,'' zegt raadslid Michiel Mulder.

De partij heeft een half miljoen euro over voor een proef waarmee duizend leerlingen een jaar lang kunnen ontbijten of lunchen. Volgens Mulder gaat het om relatief veel kinderen die met een lege maag naar school gaan.

Uit een onderzoek in 2005 bleek dat in Zuidoost één op de vijf kinderen zonder ontbijt naar school gaat. Veel ouders zagen het belang van een goed maaltijd in de ochtend niet in. De GGD adviseerde toen om kinderen die niet hadden ontbeten, naar huis terug te sturen. Toenmalig wethouder Hannah Belliot was tegen omdat de kinderen dan lessen mislopen.

Sommige scholen in Zuidoost organiseerden toen al een ontbijt voor leerlingen. De GGD is betrokken bij een project om kinderen op basisscholen groente en fruit te laten eten.

Wijlen Theo Fransman, voorzitter van de Voedselbank, riep de gemeente dit voorjaar op om alle leerlingen tussen de middag een warme maaltijd te geven.

PvdA wil minder uittrekken voor Museumplein

Van een verslaggever

AMSTERDAM - De PvdA wil minder overheidsgeld uittrekken voor de verbouwing van het Museumplein. Private partijen moeten meebetalen aan de nieuwe ingrepen.

De gemeente heeft nu vijf miljoen gereserveerd voor de vernieuwing van het plein, stadsdeel Oud-Zuid de andere vijf miljoen. Volgens PvdA-raadslid Michiel Mulder zouden bedrijven rond het plein mee kunnen betalen. Hij denkt onder andere aan ING. De bank is een belangrijke sponsor van het Concertgebouworkest.

Het geld dat de gemeente op deze manier bespaart, wil de PvdA onder andere uitgeven aan het voortzetten van een proef met gratis openbaar vervoer van en naar transferia aan de rand van de stad. Doordat een andere proef met gratis openbaar vervoer niet doorgaat, is drie miljoen beschikbaar.

De PvdA wil ook dat illegale bordelen actiever worden opgespoord, om mensenhandel tegen te gaan. Daarvoor heeft de partij een half miljoen euro over. De partij zal dit woensdag voorstellen als de gemeenteraad over de begroting spreekt.

GroenLinks wil door een andere wijze van begroten af van het relatief grote aantal financiële meevallers dat de gemeente doorgaans heeft. Dit jaar belopen de meevallers in de dertig miljoen. Amsterdam zou vooruit moeten lopen op de daling van de 'omslagrente' in de komende jaren. Die rente wijkt af van de marktrente en heeft betrekking op leningen van de gemeente. Door minder behoudend te begroten, zou jaarlijks 7,5 miljoen euro extra beschikbaar komen. Dat geld wil GroenLinks onder meer inzetten voor extra docenten op scholen en voor openstelling van het Woonlastenfonds voor alleenstaanden onder de 65. Dat fonds is bedoeld voor mensen met lage inkomens en hoge woonlasten. Daarnaast wil de partij investeren in maatschappelijke opvang, zoals de thuiszorg.

De SP zal voorstellen doen voor een betere manier van armoedebestrijding. Ook zouden meer scholen een conciërge moeten krijgen. De partij vindt de tachtig miljoen voor verbreding van snelwegen te veel geld.

even weg

BEste mensen,

Ik ben even een weekje op vakantie. Na 20 oktober treft u hier weer berichten aan!

starterslening, doorstartlening, emancipatielening

Ik geloof dat het het eerste voorstel was dat ik door de raad kreeg, samen met Hetti Willemse, dat sinds gisteravond de uitvoeringsfase in kan. Het betreft een renteloze lening voor starters op de koopmarkt die een sociale huurwoning achter laten. De doorstroming wordt hiermee bevorderd, er komen meer huizen vrij in de sociale huurvoorraad, en mensen wordt een carrière kans op de woningmarkt gegund. In het raadsdebat werd het voorstel door verschillende mensen van de meest liederrijke termen voorzien: doorstartlening, emancipatielening, toe maar.

Ik ben blij dat het nu echt gaat gebeuren!

Zie hieronder het persbericht

PvdA: lening voor starters nieuwbouwwoning

De PvdA wil dat meer Amsterdammers de mogelijkheid krijgen om een nieuwbouwwoning te
kopen. Daarom is er een voorstel gedaan om de beschikbare startersleningen te
spreiden over verschillende typen huishouden en inkomensgroepen onder de grens van
een bruto jaarinkomen van € 59.300,-. De gemeenteraad heeft woensdag 10 oktober de
Verordening VROM Starterslening aangenomen. De PvdA fractie pleitte vorig jaar al
voor extra geld voor de starterslening.

De starterslening is de opvolger van de Amsterdamse Middensegment Hypotheek en stelt
huishoudens die aan bepaalde criteria voldoen, in staat een nieuwbouwwoning te
kopen. De PvdA Amsterdam vindt dat het college de toekenning van startersleningen
moet kunnen bijsturen als na een jaar blijkt dat bepaalde groepen die wel voldoen
aan de criteria, toch niet meedingen naar een lening, omdat de volgorde naar datum
van binnenkomst bepalend is geweest. Daardoor worden bijvoorbeeld lagere
inkomensgroepen of grotere gezinnen onvoldoende met de starterslening bediend.


Daarnaast heeft de PvdA fractie voorgesteld dat de uitvoeringsregels voor de VROM
starterslening zodanig worden aangepast dat de inkomenstoets jaarlijks kan worden
afgenomen, via bijvoorbeeld de belastingopgave. Op die manier wordt voorkomen dat er
door een inkomens- of vermogensstijging van de starter te weinig wordt terugbetaald
tot het moment dat er een volgende inkomenstoets wordt afgenomen.

Beide PvdA voorstellen zijn in de raadsvergadering van donderdag 10 oktober
aangenomen.

Schulden

Vandaag waren de algemene beschouwingen: de burgermeester en wethouder financien gaven hun visie op de stad, en daarna alle fractievoorzitters. Onze fractievoorzitter Manon van der Garde hield een zeer goede speech, onder ander over de Amsterdamse identiteit, maar ook over de schuldenproblematiek. Het was wel erg frappant dat net vandaag de Amsterdamse Rekenkamer een rapport publiceerd waarmee onze voorstellen ten principale ondersteund worden. Zie hier het rapport.

Erg gebeurd soms te weinig in de eerstelijns hulpverlening (helpen op een moment dat de schulden nog op 'normale' wijze gesaneerd kunnen worden, zodat er teveel druk ligt op de crisis schuldhulpverlening, als huisuitzetting dreigt. Dat is precies wat Manon in de algemene beschouwingen aankaartte en daarom dede wij het voorstel voor een 'superteam' in de schuldhulpverlening die actief 'Er op af' gaat om de problematiek in een vroeg stadium aan te pakken. Zie hier.

Ik vind het wel een beetje jammer dat verantwoordelijk stadsdeelbestuurder in zuioost Jude Kehla in Parool zich inspant om kritiek te uiten op het Rekenkamer rapport. Terwijl wij als stad dit instituut betalen om onafhankelijk onderzoek te doen waar we allemaal verstandiger van worden. Maar dan moeten we wel bereid zijn kritiek serieus te nemen en deze te gebruiken om de prestaties van de overheid te verbeteren.

Hoera voor Maxima

Maxima verdient veel lof voor haar heldere een eerlijke speech over het Nederlanderschap, waarbij zij een lans brak voor een ruimer begrip hiervan, dan gevat kan worden in een inburgeringstest. De reacties waren niet van de lucht. Van Geert Wilders tot de Oranjeverenigingen: men stond op de achterste benen. Dit komt niet omdat Maxima het niet bij het rechte eind had. Integendeel, het rapport van de Wetenschappelijke Raad voor de Regeringsbeleid toont haarfijn aan dat een identiteit niet iets is waar een hek omheen is te zetten (om met Maxima te spreken), geen statisch geheel, maar een dynamische ontwikkeling met een internationale dimensie. Het enige dat de reactie haarfijn toonden, was dat Nederland moeilijk omgaat met discussies over identiteit, omdat er een leegte wordt gevoeld. Dat is een reëel probleem en daar kom ik spoedig op terug. We lossen het in elk geval niet op met inburgeringscursussen over nootmuskaat, de elementen in de tuin en hoe je je oude frituurvet weggooid.

Doet u het zelf maar eens: alhier, gebaseerd op de echte test. Ik was tenauwernood geslaagd.

En lees de speech van Maxima eens helemaal, het is echt een heel goede speech: alhier.

Indrukwekkend citaat van wijlen prins Claus:

“Eén vraag die heel moeilijk te beantwoorden is en die mij herhaaldelijk gesteld werd, is hoe het voelt Nederlander te zijn. Mijn antwoord is: ik weet niet hoe het is Nederlander te zijn. Ik heb verschillende loyaliteiten en ik ben wereldburger en Europeaan en Nederlander.”

Drama na het drama afgewend

De bewoners van Bos en Lommerplein die de dupe waren van de constructiefout, kunnen opgelucht ademhalen. Ze hoeven geen belasting te betalen over de onkostenvergoeding die zij ontvingen van de gemeente Amsterdam. Hiermee is een einde gekomen aan de dreiging van een kafkaëske situatie, zoals we die niet moeten willen in Nederland.

De nieuwe staatssecretaris De Jaeger neemt zijn taak serieus. Er moet nu eenmaal belasting geheven worden in het land, óók bij mensen die onkostenvergoedingen ontvangen wegens constructiefouten van gebouwen.

Dit was echter wel een heel erg scherpe interpretatie van de rol die hij heeft. Hij verschool zich achter ‘het gevaar van precedentwerking’ dat zou ontstaan als hier geen belasting zou worden geheven. ‘Nooit meer’ zou er dan enige tijdelijke uitkering kunnen ontstaan. Onze wethouder financiën debiteerde in onze commissie de wijsheid dat bestuurders die zich beroepen op precedentwerking, meestal geen stevig verhaal hebben.

Zo bleek, want door middel van een goed gesprek is het onze wethouder gelukt een compromis te bereiken, waarbij de gemeente Amsterdam een klein deel van de kosten op zich neemt (40.000 euro) en het te heffen bedrag niet meer op de bewoners wordt verhaald, omdat veronderstelt wordt dat daar daadwerkelijke onkosten tegenover hebben gestaan.

Zo is dus gelukkig een bevredigende oplossing gevonden (mits de raad daarmee instemt) en zijn de bewoners verlost van een kafkaëske nachtmerrie. En dat is het minste wat een overheid kan doen, na alle ellende die zij reeds hebben ondervonden van de hele situatie.

De brief van de wethouder: Download brief_asscher.doc

62.000 woningen

Gisteren was ik bij de presentatie van een rapport van Ing aangaande de woningbouw. Het gaat over innovatie in de bouw en zij bepleiten betere samenwerking in de processen en in de relaties tussen opdrachtgever, architect, aannemer en onderaannemers, om een hogere arbeidsproductiviteit te bereiken in de bouw. Zij voorzien namelijk dat de bouwdoelstellingen van het kabinet helemaal niet gehaald kunnen worden met het aantal werknemers dat we nu in de bouw zien. Daarmee kunnen maximaal 62.000 woningen gebouwd worden per jaar, zo hebben de onderzoekers van ING berekend.

Inderdaad baart het tekort aan arbeidskrachten zorgen in de bouw. De uitstroom uit de sector is groter dan de instroom. Jongeren voelen zich niet aangetrokken tot de bouwsector. Het percentage allochtonen dat in de bouw werkt is reeds zeer lange tijd zeer laag en stijgt niet.

Met de voorjaarsnota hebben we een motie aangenomen die beoogd dit probleem aan te pakken, door beter te gaan samenwerken met gemeentelijke werkgelegenheidsprogramma's en initiatieven om het voortijdig schoolverlaten tegen te gaan. De tekorten op de arbeidsmarkt leiden tot hogere aanneemsommen en menig woningbouwproject stagneert omdat de ontwikkelaar eenvoudigweg weigert te bouwen.

De urgentie is alomtegenwoordig. Nu nog de oplossing.

Vrijheid

Dit weekend zag ik een verkiezingsspotje van de Partij voor de Vrijheid. Een mengsel van pathetisch gelul, gemakkelijk scoren, maar wel goed verwoord op een manier die een groot deel van Nederland aanspreekt.

Het zou mij niet verbazen als Wilders een blijvertje is in de Nederlanse politiek. Aanvankelijk dacht ik nog dat Marco Pastors de flank ter rechterzijde van de VVD zou winnen, maar het is dus Wilders geworden.

Want wat de Pvv slim heeft gedaan is de notie van vrijheid in haar naam zetten. En wie kan er nu tegen vrijheid zijn.

Alleen haar voorstellen leiden niet tot vrijheid maar tot beknotting van de vrijheid.

Het was de liberaal John Stuart Mill die de ware bedreiging van de vrijheid scherp onder woorden heeft gebracht.

Hij wees op een gebrek in het denken van de Franse revolutie. Hun enthousiasme was hen niet te verwijten, want zij handen nooit een democratie gekend. Zij waren zich niet bewust dat het in een democratie de meerderheid is die beslist en dat een minderheid dus niet per definitie beschermd zal worden. Terwijl het oorspronkelijke vrijheidsbegrip toch in aanleg bedoeld was om de burger te beschermen tegen de willekeur van de staat.

John Stuart Mill stelde dat de grootste bedreiging van de vrijheid wordt gevormd door ‘de druk van de gangbare meningen en opvattingen, tegen de neiging van de maatschappij om, met andere middelen dan het strafrecht, haar eigen ideeën en gewoontes op te leggen aan mensen die daarvan afwijken; tegen de neiging het ontstaan te voorkomen van enige persoonlijkheid die niet past in het gangbare gedrag, en om alle karakters te dwingen zich naar dat ene model te vormen. Het vaststellen van die grens en het beschermen daarvan tegen inbreuk, is even onmisbaar voor een gezonde stand van zaken in het menselijk bestaan als bescherming tegen politieke despotie.’

Deze woorden zijn niet mis te verstaan, maar worden wel dikwijls misverstaan. Het betekent dat de meerderheid in een democratie een verantwoordelijkheid heeft ten opzichte van een minderheid of van minderheden. Het is een conditio sine qua non waaronder de democratische staatsvorm de vrijheid en tolerantie kan waarborgen.

prinsjesdag op de vrije universiteit

Deze week werd er ook in Amsterdam een Prinsjesdagdebat georganiseerd. Het waren de studenten aan de Vrije Universiteit die ondergetekende hadden uitgenodigd, tezamen met Stef Blok van de VVD, Jack Biskop van het CDA en Arjan Vliegenthart van de SP. Voorzitter was de ons welbekende Rob Oudkerk (met Paarse bril!). Omdat het een aardig debat was en mede vanwege de dynamiek die de voorzitter erin bracht de keuzes goed bloot legde, doe ik er hier kort verslag van.

Ik heb de miljoenennota verdedigd, omdat het een echte sociaal-democratische begroting is. Er zitten heel veel elementen in die de PvdA al heel lang wil en nu binnenhaalt. Natuurlijk, zoals dat gaat binnen een coalitie, niet voor de volle honderd procent en in de omvang zoals wij ze idealiter zien. Maar er worden principiële keuzes gemaakt, die ook in de toekomst verder ontwikkeld kunnen worden. Ik noem er een aantal.

De arbeidskorting wordt inkomensafhankelijk. Dat klinkt technisch, maar is heel belangrijk voor lage en middeninkomens. Elke werkende krijgt een korting op de belastingen: deze wordt nu verhoogd voor lage en middeninkomens en verlaagd voor hoge inkomens. Zo gaat deze meer lijken op de ‘Earned Income Tax Credit’ die Bill Clinton in Amerika invoerde en een belangrijk nivellerend effect had, zodat werken weer ging lonen. Deze maatregel is essentieel als het gaat om het aanpakken van de armoedeval: het feit dat mensen die vanuit een uitkering gaan werken er momenteel te weinig op vooruitgaan (of helemaal niet).

Verder noem ik het aftoppen van fiscaal gefascilieerd pensioen sparen. Een oud PvdA-plan dat om de volgende reden van heel groot belang is. Momenteel kun je de pensioenpremies die je betaald aftrekken van de belasting. Hogere inkomens bespaard dit 42% of 52% belasting. Lage inkomens besparen slechts 33% omdat zij in een lagere belastingschijf zitten. Na je 65^ste wordt dit vervolgens belast, maar voor het grootste deel tegen het lage ouderen tarief. Het is heel aantrekkelijk via allerlei constructies te schuiven met je pensioen, zodat rijke mensen fiscaal gunstiger uitkomen. Bovendien: denk aan de topverdieners die riante pensioenen krijgen waarbij alle premies fiscaal gesubsidieerd worden. Het is dus van groot belang dat deze scheefgroei wordt aangepakt en het aftoppen van de fiscale subsidie op pensioenpremies die met de miljoenennota zijn weerslag krijgt   

Als derde noem ik de verhoging van het eigen woningforfait, hetgeen natuurlijk geen echte zoden aan de dijk zet aangezien het systeem van hypotheekrenteaftrek ingrijpend hervormd moet worden, maar het leidt er wel toe dat de behandeling van het eigen huis door de fiscus iets eerlijker wordt.

Stef Blok was het eens met het feit er veel echte PvdA-elementen in de begroting zaten en hij verweet het CDA het zich gemakkelijk te hebben gemaakt door een verkiezingsprogramma te maken met vrijwel geen profiel en vrijwel geen echte keuzes. De SP maakte binnen een halve minuut een draai van dat hij geen verschil zag met de vorige begrotingen in dat het toch in elk geval wel beter is.

Zit er dan helemaal geen zuur in de begroting? Natuurlijk wel. Het enige dat wél opviel in het CDA-verkiezingsprogramma was een miljardenbezuiniging op de zorg. Helaas zien we deze – in sterk afgeslankte vorm – terug in de vorm van een bezuiniging op de eenvoudige hulp voor zorgbehoevenden. Wellicht dat er mogelijkheden zijn om de verruimde mogelijkheden die het kabinet biedt voor gemeentes om participatiebanen te creëren aangegrepen kunnen worden om de effecten van deze bezuiniging te compenseren.

Hedge funds

Gisteren was ik bij een bijeenkomst van de economische werkgroep van de Wiardi Beckmanstichting over corporate governance, hedge funds en zo nog wat zaken. Beetje breed van opzet dus.

Ooit schreef ik een artikeltje over corporate governance (zie hier) met de porté dat de werknemersbelangen meer vertegenwoordigd moesten zijn in de Raad van Commissarissen. Inmiddels is de invloed op de benoeming van commissarissen wel uitgebreid en ook aandeelhouders hebben een sterkere stem gekregen in de benoeming van commissarissen.

Eén van de inleiders stelde dat de rechten van alle stakeholders, zoals werknemers en consumenten, goed zijn vastgelegd in de wet, met maar één uitzondering: de aandeelhouders.

Dit vormt volgens spreker een belangrijke argumentatie voor meer invloed van aandeelhouders op het bedrijfsbestuur.

Volgens de man was het feit dat hedge funds momenteel nogal actief zijn in Nederland te wijten aan underperformance, veroorzaakt door falend management (dat dus onvoldoende tegenspraak heeft gekregen van Raad van commissarissen en aandeelhouders). Een ander wees op de fusiegolf die rond de eeuwwisseling plaatsvond in Nederland. Dat was Hans Schenk van de Universiteit van Utrecht en hij beweerde dat die fusies niets hadden opgeleverd. Er worden voordat fusies plaatshebben altijd synergievoordelen beloofd die niemand waar kan maken. 60% tot 70% van de fusies wordt binnen tien jaar weer ongedaan gemaakt. Het private equity van de Hedge funds zorgt voor een correctiemechanisme: het bedrijf wordt weer opgeknipt, niet zelden langs de oude scheidslijnen.

Hij signaleerde wel een probleem. De leverage buy out van private equity fondsen leidt tot onderinvesteringen in zaken die op lange termijn rendement op leveren. Dit geldt zowel voor de investeringen in Research en Devalopment, als in duurzame productiegoederen.

Tevens komen er meer faillissementen voor onder bedrijven waar een leverage buyout plaats heeft gehad dan onder andere bedrijven. In de VS lag het aantal faillissementsaanvragen tussen 1996 en 2007 onder ondernemingen na een leverage buyout op 15,6%, onder andere ondernemingen was dit 4,3%

Volgens Hans Schenk was het het beste als die fusiegolf simpelweg niet had plaatsgevonden.

In alle verhalen hoorde ik veel argumenten voor mijn oude punt: versterk de positie van werknemers in het bedrijfsbestuur. Werknemers zijn over het algemeen tégen fusies en hebben van alle stakeholders de langste termijnhorizon, dus meer oog voor lange termijn investeringen zoals in Research en Development.

Enquete

Afgelopen donderdag gingen wij langs ondernemers in de Baarsjes met een enquête. Hoewel de steekproef niet representatief was, was de indruk die we kregen dermate eenduidig dat het niet moeilijk is vast te stellen wat er speelt bij ondernemers en tegen welke problemen zij aanlopen. Van de winkeliers die wij bezochten had íedereen wel eens te maken gehad met criminaliteit, niemand uitgezonderd. Iedereen bevestigde ook dat de veiligheid minder is geworden sinds het ‘VIP-team’ is afgeschaft. Dit VIP-team liep op koopavond door de buurt en hield toezicht in bewakingsuniform. Sinds dit team is afgeschaft is de koopavond langzaam weggesuddert: één voor één stopte een winkelier hiermee omdat ze het niet veilig vonden.

De hoop dat men iets aan de politie heeft heeft men volledig opgegeven. Men ziet ze ófwel met z’n tienen voorbij lopen, ofwel niemand. Men voelt geen bescherming. Een winkelier die aangifte wilde doen van een bedreiging, die hij zelfs op video had opgenomen, kreeg op het politie bureau nul op request: men zag geen reden de aangifte op te nemen.

Steen des aanstoots is ook dat men een stalen rolluik alleen vóór het winkelglas mag installeren van het stadsdeel en niet aan de buitenkant.

Verder zijn de huurverhogingen een bedreiging voor de winkel buur. Als een winkel leegkomt vraagt de vastgoedeigenaar prijzen die een normale winkelier die zorgt voor een afwisselende branchering niet betalen. Het onderhoud laat te wensen over.

Debuut

Ook Marcel Wiegman heeft een goed debuut als Haags redacteur. De Parool shuffle pakt wat dat betreft aardig uit. Hij heeft én de begrotingsplannen van de regering én het sociaal-democratisch gedachtegoed beide beter begrepen dan Jan Pronk. Er is nog niks openbaar natuurlijk dus het blijft gissen, maar meestal weet Marcel alles wat niet openbaar is dus het zal er niet ver naast zitten.

Er zitten één à twee gigantische PvdA-klappers in: het aftoppen van pensioensparen boven modaal. Daar ben ik al driehonderééntriljard jaar een groot voorstander van. Het is uiteindelijk niet in het verkiezingsprogramma terecht gekomen, maar het leidt ertoe dat bovenmodalers niet meer gesubsisidieerd door ondermodalers exhorbitante pensioenen kunnen sparen. Ze kunnen nogwel persioensparen, maar dan niet meer fiscaal gefaciliteerd. Hoera!

Dan is er de 'werkbonus' ofwel arbeidskorting die nu toch echt inkomensafhankelijk blijkt te gaan worden. Daar ben ik al éénmiljoendriehondervijfentachtigtriljard jaar voorstander van.

Ondertussen in Amsterdam...

Heb ik met een woningcorporatie gesproken die onlangs belaagd was door krakers. Gelukkig waren er geen gewonden gevallen, maar het geeft wel de verloedering binnen delen van de kraakbeweging aan. Steeds vaker wordt er bínnen een jaar gekraakt. Ik kon de input van het gesprek doorgeven aan mijn collega's van de commissie Algemene Zaken, want het staat nav het persbericht van de VPRO en het kraakgebeuren in de krant vorige week geagendeerd te zijn.

Verder heb ik nog een beetje tijd gestoken in de voorzitterscampagne van de PvdA, alwaar ik Erik de Baedts hier en daar van advies voorzie. Hij heeft een leuk promofilmpje gemaakt waarin ik figureer:

Filmpje Erik

Een hype ontmaskerd

Addie Schulte heeft een goeie binnenkomer als nieuwe Parool columnist. Hij zet een aantal uitspraak uit een raadsvergadering op een rijtje en constateert dat het enige wat er verschilt met de uitspraken die deze week zijn gedaan, een persbericht van de VPRO is.

u kunt op de column hieronder klikken om deze te vergroten.

Op onze site vind u ons meer uitgebreide standpunt over kraken: alhier

Leegstaande kantoren

Het nieuwe programma 'Janssen en janssen' van de VPRO houdt de gemoederen bezig, al voor de uitzending is uitgezonden. Aanleiding is een uitspraak van wethouder Van Poelgeest aangaande kraken.

Indertijd heb ik in de gemeenteraad een motie ingediend die aanvaard is, waarbij het rijk wordt gevraagd een 'leegstandsheffing' in te voeren om de leegstand op de kantorenmarkt tegen te gaan.

zie hier.

Van Poelgeest zei toen al in de raad dat kraken een vrij effectief middel is tegen leegstand en dat is natuurlijk strikt genomen juist.

Gevolg is een kranten artikeltje Telegraaf en Parool (hieronder).

'Krakers welkom in lege kantoren'

Van onze verslaggever

AMSTERDAM - Krakers zijn welkom in Amsterdam. De Amsterdamse GroenLinks-wethouder Ruimtelijke Ordening, Maarten van Poelgeest, stimuleert het kraken van leegstaande kantoren - met warme steun van coalitiepartner PvdA.

De hoofdstedelijke bestuurder moedigt het kraken vanavond aan in het televisieprogramma Jansen & Jansen van de VPRO. Van Poelgeest vindt kraken de geëigende weg om leegstand van kantoorruimte tegen te gaan. Aanleiding is het feit dat in Amsterdam bijna een miljoen vierkante meter kantoorruimte leegstaat.

Van Poelgeest ergert zich aan die leegstand; hij wil daar zelf belastingmaatregelen tegen nemen. ''Je kunt de eigenaren extra laten betalen bij leegstand. Maar veel effectiever is als dat soort panden gewoon gekraakt wordt. Ik denk dat een belegger dat veel vervelender vindt dan zo'n leegstandsbelasting.''

Michiel Mulder, vicefractievoorzitter van de PvdA, gaat ervan uit dat Van Poelgeest hier het collegestandpunt vertolkt. ''En ook wij als raadsfractie vinden kraken een goed middel dat, cryptisch gezegd, de markt beter kan laten werken,'' aldus Mulder vanmorgen. GroenLinks verkondigt al jaren dit standpunt.

Bekend is dat het Amsterdams college tegen een kraakverbod is, terwijl het CDA in de Tweede Kamer aan een verbod werkt. Het CDA is dan ook woedend over de uitspraken van Van Poelgeest.

Zeepkist

De zeepkist is weer on tour. Dit is mijn speech:

Het belang van solidariteit is juist nú in onze maatschappij aan alle kanten zichtbaar. Solidariteit is niets minder dan het sluitstuk van de verlichting, als wij de verlichting serieus willen nemen. Het gaat om de idealen van de Franse revolutie: vrijheid, gelijkheid en broederschap. Het is belangrijk om deze leus in al haar facetten tot ons door te laten dringen als we het hebben over vrijheid en solidariteit. Het één kan namelijk niet zonder het ander. De partij die ‘vrijheid’ zo hoogmoedig in haar naam heeft opgenomen is juist de partij die zélf de verlichting bij het grof vuil zet. Het verbieden van een boek en het streven naar een kaaskoppig Nederlanderschap dat nooit heeft bestaan en nooit zal bestaan, heeft niets te maken met vrijheid.

Ik denk dat solidariteit een onlosmakelijk onderdeel is van de vrijheid, want zonder solidariteit zal vrijheid slechts iets zijn voor de happy few. Als een opleiding onbetaalbaar is, zullen de kinderen van arme mensen nooit de vrijheid kunnen hebben zich te ontplooien en haar kansen benutten. Als we niet streven naar een meer gelijke inkomens verdeling, zijn er grote groepen mensen die niet deel kunnen nemen aan onze maatschappij. Die noodgedwongen gekluisd zitten aan hun huis in een buurt waar verder niemand wil wonen. Dat is geen vrijheid, maar een levenslange veroordeling tot overerfbare armoede.

Dat is niet waar de PvdA voor kiest. De PvdA kiest voor een progressieve politiek. Een positief vooruitgangsgeloof, waarin de idealen van de Franse revolutie zonder concessies voorop blijven staan.

Tolerantie

Nou in de Gouden Eeuw was men dus zo tolerant dat de filosso Spinoza zijn belangrijkste denkbeelden niet durfde uit te geven gedurende zijn leven. Een deel ervan heeft hij in het Latijn gepubliceerd. Als hij dit in het Nederlands had gedaan, was hij zeker opgepakt en gevangen gezet, want het werd als opruiing beschouwd als je geschriften verspreidden die tegen de staatsgodsdienst (de Nederduitse gereformeerde kerk) gericht waren.

Dat is de befaamde tolerante Nederlandse samenleving waar wij vanaf stammen en waar Geert Wilders in is blijven hangen. Échte vrijheid bestaat hieruit dat de meerderheid de verantwoordeiljkheid neemt voor de minderheid van de samenleving. toen het vrijheidsbegrip iets verder gevordert was qua evolutie was het John stuart Mill die hierop wees en het gevaar dat een meerderheid zijn normen en waarden patroon wil opleggen aan een meerderheid als een nog groter gevaar voor de vrijheid zag dan beknotting van vrijheid door een despoot. 'maar dat zal eenieder wel met me eens zijn...' schreef hij...

Het wordt tijd dat de partij die de 'vrijheid' zo hoogmoedig in haar naam heeft opgenomen ófwel de naam wijzigt, ófwel de inhoud van haar prediking.

Terug van vakantie

Het zal de Paroollezer niet ontgaan zijn dat ik weer terug ben van vakantie. Onderstaand stuk vindt u vandaag op hun opiniepagina, alwaar ik mij druk maak om de op onverklaarbare wijze uiteenlopende tarieven.

Ik heb in mijn vakantie wat verlichtingsliteratuur tot mij genomen, hetgeen bij thuiskomst goed van pas komt, zo blijkt. Wilders kan zich nooit meer een product van de verlichting noemen, of iets in die trant, want zijn jongste voorstel staat hier diametraal tegenover. En Jami ondervind de problemen die John Locke als essentieel zag voor een goede inbedding van tolerantie in de samenleving en een scheiding van kerk en staat: men moet uit een geloof kunnen stappen. En dat blijkt niet - zonder slag of stoot, letterlijk - te kunnen. Schande. Jami verdient alle steun van een maatschappij die zich als verlicht beschouwd.

Nou en dan kom ik zodadelijk nog terug op Spinoza en hoe die zogenaamde tolerantie er in de Gouden Eeuw uitzag.

Het mysterie van de tarieven

Al sinds ik mij bezig houd met Amsterdamse politiek verbaas ik mij over de vaststelling van de verschillende tarieven in Amsterdam. De leges voor bouwvergunningen verschillen sterk, zoals Parool woensdag schreef, van 190 euro in De Baarsjes tot 412 euro in stadsdeel Centrum voor een één en dezelfde dakkapel. Maar ook de afvalstoffenheffing verschilt, zij het minder sterk dan de bouwleges. Volgens informatie van de gemeentelijke belastingdienst betaalt een éénpersoonshuishouden 183 euro in Osdorp en in ZuidOost 250 euro.

Maar bijna alle tarieven kennen dat soort vreemde afwijkingen die niemand kan verklaren. Neem nu de café houder. Die doet er het beste aan om een café te beginnen in Slotervaart en niet in Oud-West. Want in het ene stadsdeel hoeft hij slechts 229 euro voor zijn/haar drankvergunning te betalen terwijl één en dezelfde vergunning in Oud-West 422 euro kost. Is het vergunningsbewijs in Oud-West soms van duurder papier gefabriceerd, of komt dit omdat het lijstje om deze achter de toog op te hangen wordt meegeleverd?

Onlangs was ik in de gelukkige omstandigheid dat ik een huwelijk mocht voltrekken, in het mooie stadsdeelkantoor van Oud-Zuid, vlakbij het Vondelpark. Kost wat (390 euro) maar dan heb je ook wat. Als u van plan bent u in de echt te laten verbinden maar u let wat meer op de kleintjes, kunt u beter uw wittebroodsweken slijten in De Baarsjes (139 euro) of Westerpark (165 euro).

Of neem het kappen van een boom. Een activiteit die uiteraard niet gestimuleerd moet worden, vanwege de nuttige functie voor het milieu en bovendien staat het prachtig in het straatbeeld, zo’n boom. Daarom heb ik er ook alle begrip voor dat het stadsdeel Oud-Zuid hier 100 euro voor vraagt en ik in Oud-West 85 euro kwijt ben. Maar waarom is dit in Bos en Lommer, stadsdeel Centrum en Oost-Watergraafsmeer dan gratis en voor niets?

Dan het voorbeeld van de woonbootbewoner. Deze kan het beste trachten een ligplaats in Zuid Oost te krijgen, want dat kost 43 euro. Zuideramstel kan de waterliefhebber beter mijden, want daar betaalt hij bijna het tienvoudige (400 euro).

Ik denk dat ik voldoende voorbeelden heb gegeven om de bizarre verscheidenheid aan te geven. Het zou wellicht allemaal nog acceptabel kunnen zijn als er een hele duidelijke reden was waarom iets bij de één duurder is dan bij de ander. Maar dat is het vreemde aan deze kwestie: hoe meer men zich erin verdiept, hoe groter het mysterie wordt.

Het is namelijk onduidelijk waarom de tarieven zoveel verschillen. Veel stadsdelen streven ernaar dat de tarieven kostendekkend worden vastgesteld. Maar de kosten verschillen nogal per stadsdeel. En niet alleen de kosten zelf, ook de manier waarop de kosten worden berekend verschillen. De één rekent er indirecte kosten bij, de ander niet. In ZuidOost bijvoorbeeld wordt de ‘winst’ op de bouwleges gebruikt om het ‘verlies’ van de hele afdeling ‘vergunningen, markten en burgerzaken’ te compenseren.

Het is niet zo dat er niks gebeurd. Wethouder Asscher heeft twee werkgroepen met de stadsdelen ingesteld die helderheid moeten verschaffen. Maar deze gekkigheid moet niet te lang meer voortduren. Bij de eerstvolgende commissie vergadering Financiën ga ik opheldering vragen aangaande de stand van zaken en wanneer we resultaten kunnen verwachten.

Prijzen verschillen nu eenmaal, de Albert Heijn is duurder dan de Aldi. Maar de consument kan kíezen of hij naar de Albert Heijn wil of de voorkeur geeft aan een wat goedkoper product, maar dan wellicht een wat minder lekkere of een minder befaamde bami of Ijsthee. Maar als burger van onze wereldstad kun je niet kiezen of je je afvalstoffenheffing in het ene of het andere stadsdeel betaalt. Daarom is het onrechtvaardig om de Amsterdammers zo ongelijk te behandelen.

(noot: tarieven bouwleges en afvalstoffenheffing betreffen 2007, de rest 2005)

Reces

Reces is geen vakantie, maar de komende drie weken wel in mijn geval. Ik ga naar Toscane en neem mee: - John Locke: 'Tolerantie' - Baruch Spinoza: 'Ethica' - Machiavelli: 'De Vorst'

Bij nader inzien laat ik toch maar thuis: 'Hoe vang ik een rat?' van ene Engelfriet en Van der Geer en 'Wat te doen?' van ene heer Lenin, alsmede 'Het Proces' van Franz Kafka. Maar het scheelde een haar.

Parool besteedde nog op leuke wijze aandacht aan onze raadsbreed aanvaarde motie (klik om te vergroten). De motie zelf vind u daaronder.

De financiele motie

U treft mij dus de komende drie weken niet digitaal aan en mijn mailbox zal wel vollopen. Neem dan aub na de 28ste weer contact met mij op.

Dank!

En u ook een prettige tijd, al of niet op vakantie.

Ontplooiingsstaat

Vanavond is de boekpresentatie van 'handleiding voor de toekomst' in Bitterzoet (Spuistraat 2, Amsterdam) om 20.00h. Het betreft een essaybundel van LuxVoor. Samen met Mei Li Vos schreef ik hiertoe het essay 'ontplooiingsstaat'. Bij deze een illegaal gepubliceerde voorpublicatie:

Download wees_niet_bang.doc

raad

Een goeie raadsvergadering vandaagover de voorjaarsnota waarin de hoofdlijnen van de begroting van 2008 worden vastgesteld. Al onze voorstellen op één na (pilot gratis ov) zijn raadsbreed aanvaard. Het is goed te zien dat er zo'n grote steun is voor onze voorstellen.

Bij deze mijn speech:

Ondanks de sombere schets die wordt gedaan in het Financieel Meerjarenperspectief 2008-2011 is de beschikbare ruimte in de Voorjaarsnota 2007 toch behoorlijk:  €24,1 miljoen structureel en €128 miljoen incidenteel. Dat komt voor een deel omdat het relatief goed gaat, zie het overschot in de Jaarrekening 2006, maar we weten ook dat die besteedbare ruimte er niet zomaar is, maar mede wordt gecreëerd door de keuzes die de wethouder daartoe maakt. Allereerst dus complimenten aan Lodewijk Asscher die ervoor zorgt dat er middelen zijn voor nieuwe prioriteiten.

Zoals gebruikelijk vult het College onmiddellijk die ruimte zelf in door met eigen voorstellen te komen en er blijft zo’n 10% vrij besteedbare ruimte over. Daarvan wordt notabene gevraagd die weer voor een belangrijk deel oningevuld te laten. Het adagium “eerst schrappen, dan besteden” wordt aanbevolen. Dat is wel eens lastig want de partij die schrapt is in het nadeel. En na goede bestudering blijken er ook nauwelijks voorstellen schrapbaar.

Wél zien wij mogelijkheden de structurele ruimte hoger vast te stellen aangezien met het bedrag voor de Zuidas NV nu ook de lasten voor het projectbureau vrijvallen.

Over de voorstellen van het College:

over het algemeen is het programakkoord goed in de bestedingsvoorstellen terug te vinden. jeugd en kinderen, werk en inkomen, luchtkwaliteit en groen en veiligheid en overlast zijn zaken waarvan we hebben afgesproken dat we daaraan gaan werken. Hartstikke goed dat er voldoende ruimte is om de vastgelegde rood-groene prioriteiten waar te maken.

Evenwel zien wij mogelijkheden om samen met GroenLinks een aantal zaken te versnellen en te accentueren. Onze fractievoorzitter ging daar al op in, maar ik zal ze wat specifieker maken met de financiële consequenties erbij vermeld. Het solidariteitsoffensief duldt geen uitstel

Wij stellen voor om 3,1 miljoen euro uit te trekken voor een aantal zorg- en jeugdgerelateerde kwesties.

We moeten in de zorg toe naar een Amsterdamse aanpak waar we eerder en meer adequaat reageren op signalen uit de omgeving. Nog voordat het mis gaat zijn we erbij volgens de Er op af aanpak. En we schromen niet om tot achter de voordeur te gaan. Als de acute problemen opgelost zijn proberen we mensen via het eigen netwerk zo snel mogelijk weer de regie over hun eigen leven te geven. De aanpak van vroegtijdige gezinsinterventie (VIG) in Noord en Zeeburg willen we uitbreiden. naar nog 2 stadsdelen met (elk) 30 gezinnen. (kosten 760.000 euro). Hetzelfde geldt voor de SIP huisbezoeken (van deur tot deur benadering) sociaal investeringsprogramma) zoals die worden gedaan in Slotervaart. ook die willen we uitbreiden naar nog twee stadsdelen, met een bereik van 250-300 gezinnen per stadsdeel. (kosten 900.000 euro). Als het om zorg gaat mag geen kind worden uitgesloten. Daarom komen we het brengen aan wie het niet komt halen. Niemand hoeft uitgesloten te worden van hulp bij opvoeden. Daarnaast moet het schrijnende tekort aan plaatsen in de jeugdopvang en pleeggezinnen worden weggenomen. Als het thuis misgaat, moet een kind direct uit huis geplaatst kunnen worden. Hiervoor is echter een wachtlijst van +/- 50 plaatsen, zo bleek uit het PvdA-project jongerenhuisvesting. Wij kunnen en willen niet tolereren dat kinderen niet in veiligheid kunnen worden gebracht als dat nodig is. Dat betekent een uitbreiding van acute jongerenhuisvesting met enkele tientallen plaatsen, waarvoor we 1 miljoen euro reserveren. Ook willen we in Amsterdam een campagne om pleeggezinnen te werven en kijken we naar de mogelijkheden om die pleeggezinnen in Amsterdam extra te ondersteunen (250.000 eureo). Er zijn op dit moment te weinig pleeggezinnen. dat is een ernstige zaak. Jongeren die uit huis zijn geplaatst moeten snel in een warme omgeving kunnen worden opgenomen.

Voor duurzaamheid hebben we gezamenlijk als speerpunt benoemd waar een structurele impuls van 0,40 miljoen voor nodig is, daar zal mijn collega Van der Meer nader op ingaan, evenals het woonlastenfonds, dat we met 0,5 miljoen euro structureel willen versterken.

Veiligheid krijgt veel aandacht in Amsterdam en dat is terecht. Maar die van ondernemers is te lang onderbelicht gebleven. ER zijn de afgelopen tijd weer voorbeelden geweest van weggepeste mensen en bedreigde middenstanders. Hoewel de veiligheidscijfers zijn verbeterd is de overlast gestegen. We stellen voor extra toezicht te realiseren op winkelcentra, de aangekondigde regeling veiligheidsmaatregelen voor winkeliers (dat inhoudt dat een bijdrage wordt geleverd aan de detectiepoortjes) snel uit te voeren en meer aandacht te geven aan de positie van senioren. De aanpak in nieuwendam met professionele beveiligers van een winkelcentrum werkt. Wacht dan niet met uitbreiden tot de zoveelste evaluatie of het tigste stuurgroep overleg: de urgentie is eenvoudigweg te hoog. Bovendien willen we de straat coach benadering uitbreiden naar meer gebieden en meer doelgroepen.

Dat is motie 1.

Voorts dienen wij een beleidsmotie in die beoogd cultuur meer naar de wijken te brengen. Wij menen dat de gelden van Vogelaar voor prachtwijken en ook het sociaal kopprogramm ivm de parkstad deal óók ter beschikking moeten komen te staan van cultuur. Teven vragen we het college om wat bestuurlijke daadkracht ter realisering van een podium in een gebied waar nu weinig voorzieningen zijn, zoals Slotervaart of Noord.

Voor de Hortus komen wij met een beleidsmotie die beoogt over een concreet plan te beschikken tegen de tijd dat er begrotingsbehandelingen zijn, zodat we dit op haar merites kunnen beoordelen.

En we komen met een beleidsmotie aangaande kleinschalige, openbare, aangeklede en multifunctionele groenvoorzieningen in de buurt die de leefbaarheid, saamhorigheid en uitstraling van een buurt bevorderen. Het is van groot belang dat het kleinschalige buurtniveau waarop de stad beleefd wordt, niet ondergesneeuwd raakt aan de stormachtige grote ontwikkelingen waar deze stad zo goed in is en die ook onlosmakelijke met een metropool verbonden zijn.

Vervolgens de bouwproductie. Daar maken wij ons zorgen om. Behalve het aanpakken van de mismatch op de arbeidsmarkt heeft onze RO-woordvoerder een motie opgesteld. Het was de bedoeling van De Grote Vereenvoudiging  met een vaste grondprijs voor een bouwenvelop, dat er geen eindeloze onderhandelingen meer plaats zouden vinden waardoor partijen sneller gaan bouwen. Tot nu toe heeft de invoering van de bouwenvelop niet de beoogde versnelling van de bouwproductie heeft opgeleverd en daarom verzoeken wij het College te onderzoeken of en hoe de bouwers een bouwplicht kan worden opgelegd; of het zinvol is om de bestaande eenmalige vaststelling van de grondprijs (vaststelling bouwenvelop) aan te vullen met een afroom/ bijplus regeling; voor de begrotingsbehandeling van december 2007 de raad over de uitkomsten van bovenstaande onderzoeken te informeren.

Tot slot twee verzoeken aan het college die wij niet in een motie vervat hebben vanwege de hoogte van het bedrag, maar daardoor niet minder belangrijk zijn. Wij zouden graag de aanpak van monumenten versterkt zien met 200.000 euro. Wij weten dat dit ook leeft bij onze coalitiepartner. En wij zouden graag 200.000 euro die nu onder algemene zaken valt voor het voorkomen van recidive, aan de zorgkant tot besteding zien komen, zodat de GGD in staat wordt gesteld haar nuttige werk op dit punt te doen.

Kwakoe

Gisteren was ik op het Kwakoe festival. ‘Kwakoe’ staat symbool voor de vrijgevochten slaaf. Het is een vrolijk feest in het Bijlmerpark: gezellige muziek, standjes, hapjes drankjes en dansen.

Daarnaast veel emotionele gesprekken gevoerd met partijgenoten aldaar over het rekenkamer rapport, waarin een aantal zaken over het voetlicht komen waarbij mensen vóór een subsidie gestemd hebben aan een instelling waar ze zelf werken.

Ondertussen in Rotterdam...

... was ik bij de promotie van Dr. Kranenburg over nieren. Wist u dat elke dag een nierpatient overlijdt vanwege het tekort aan donoren?

Het proefschrift ging onder ander over het doneren van een niet bij leven. Zeg maar zoals dat in de BNN show ging. Dit gebeurd vaak niet omdat patienten het niet durven te vragen aan hun directe omgeving. In de meeste gevallen dat donatie bij leven toch plaatsvind, is dat op initiatief van familie of vrienden zelf. Donatie bij leven levert bovendien een betere niet op die langer meegaat.

Gek genoeg bestaat hier geen beleid voor. Het overheidsbeleid heeft zich altijd gericht op het stimuleren van donatie van nieren na de dood. Wellicht een goed idee om deze vorm van directe donatie bij leven meer onder de aandacht te brengen bij het grote publiek onder de aandacht te brengen. De vraag is evenwel of er nog wat toe te voegen is na de show van BNN.

Geen gehoor

Geen gehoor is rechtdoor zei mijn rij instructeur altijd.

U zal wel afvragen waar hangt die vent nu heel de tijd digitaal uit?

Het spijt mij zeer maar ik heb het een beetje gigantisch druk momenteel, ivm de laatste raadsvergadering volgende week en de financiele zaken die daar dan op de agenda staan en ook met de overige zaken overigens.

Als alles weer normaal is hoort u evenwel digitaal weer meer van mij.

Rede

Friso de Zeeuw, voorzitter van meezingkoor Waterland (voor de meezingers: alhier) hield van de week zijn intreerede als professor gebiedsontwikkeling aan de TU Delft. Een interessant verhaal over publiek private samenwering bij gebiedsontwikkeling en de lessen van binnenstedelijke herstructurering voor projecten in het landelijk gebied waarbij én de natuur wordt verbeterd én woningbouw wordt gepleegd.

Ikzelf heb in Zoetermeer veel te stellen gehad met samenwerking met marktpartijen. Het project Palenstein waar ik maandenlang over gesteggeld heb is inmiddels vlotgetrokken. Ik moet zeggen dat het wantrouwen jegens marktpartijen vaak terecht is (mn op de financiele component) maar dat er aan de andere kant ook ideeen uit voort kunnen komen die waardevol zijn voor het project als geheel.

Westermoskee III

Vandaag hadden wij weer de Westermoskee geagendeerd in de raad. Bijgaande motie werd uiteindelijk door alle partijen behalve de SP aanvaard:

Download motie_westermoskee_iii___.doc

Dit was mijn speech:

Voorzitter, geachte leden van de raad,

Helderheid en duidelijkheid zijn een voorwaarde voor goed bestuur binnen de gemeente. Helderheid en duidelijkheid zijn ook essentieel voor sturing door de gemeente en het bereiken van resultaten.

De vraag waar deze actualiteit over gaat is wat helderheid en duidelijkheid betekenen voor hóe je om wilt gaan met religieuze organisaties. Wat ons betreft is het een goede zaak als het gemeentebestuur in gesprek gaat met religieuze organisaties. Zij kan door middel van dialoog sturen op het bevorderen van contact tussen mensen van een bepaalde religie en de rest van de maatschappij. Ons doel is dat Amsterdammers elkaar kennen, elkaar tolereren en in het mooiste geval van elkaar kunnen leren. Het gemeentebestuur kan bij die organisaties daarom aandringen op het achterwege laten van haatzaaiende speeches, de gemeente kan vragen of het geen goed idee is dat de buurt en de religieuze organisatie elkaar leren kennen, de gemeente kan spreken over de rol die de organisatie kan spelen in het tegengaan van radicalisering. De gemeente kan als zij dit nodig acht haar publiekrechtelijk instrumentarium inzetten bij haar contacten met religieuze organisaties. Publiekrechtelijk instrumentarium geldt namelijk voor alle maatschappelijke organisaties die te maken krijgen met de gemeente. Zo zorgt de gemeente voor een tolerante ongedeelde stad. Tot zover niets nieuws en niets vreemds aan de hand.

Maar wat we met de Westermoskee hebben gezien is dat via een erfpachtovereenkomst – bewust of onbewust – is getracht een bepaalde religieuze koers te waarborgen. Zo moeten we het in de toekomst niet meer doen. Wij vinden het van belang helderheid te scheppen voor de toekomst aangaande welke koers de gemeente hier vaart.

Het zelfde geldt voor het convenant dat is gesloten en waarin de gemeente, in dit geval stadsdeel De Baarsjes, partij in was. Dit convenant heeft tot niets anders geleid dan niet nagekomen afspraken. De gemeente kan tolerantie en begrip tussen religieuze organisaties in onze samenleving bevorderen, ondermeer door het vergroten van kennis over religie bij betrokkenen, gelovig en niet gelovig te bevorderen. Maar we moeten geen partij willen zijn in een contract over de specifieke religieuze koers en geloofsbeleving.

De PvdA heeft vandaag voor de tweede keer een actualiteit ingediend over de Westermoskee. Wij vinden het namelijk van belang om, mede gezien de publiciteit rond de geheim gehouden overeenkomst, klare wijn te schenken met het oog op toekomstige initiatieven van religieuze organisaties en duidelijkheid te geven over hoe Amsterdam hier in het vervolg mee om zal gaan. Om niet in een getouwtrek terecht te komen welke religieuze organisatie, welk geloof wel of niet voor dergelijke financiering via de erfpacht in aanmerking komt, willen wij het principe van gelijke monniken en gelijke kappen hanteren. Geen enkele religieuze organisatie wordt in de toekomst nog een dergelijk financieringsvoordeel geboden.

Dus wat ons betreft: geen verlichtingscontracten meer, en geen financieringsconstructies via de erfpacht, maar gewoon de vaste lage grondprijs uit het jaarlijks vast te stellen grondprijsbeleid.

Wél gaan we gewoon door met het bevorderen van het contact tussen religies en maatschappij, tussen religies onderling en met het tegengaan van radicalisering.

Een en ander is verwoord in bijgaande motie.

Eerder debat en moties aangaande de Westermoskee (I & II):alhier te vinden

Trouwen

Vorige week heb ik het leukste gedaan wat ik tot nu toe heb gedaan als raadslid: twee mensen in de echt verbinden. Dan kan als buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stadnd. Bijgaand gedicht droeg ik voor, dat gaat eigenlijk over de relatie van iemand met God, maar ik vond het exemplarisch van hoe je met elkaar om zou moeten gaan in een huwelijk. De dichteres schreef het in 1936 toen ze veertien jaar oud was:

Ik droomde eens en zie ik liep aan 't strand bij lage tij.

Ik was daar niet alleen, want ook de Heer liep aan mijn zij.

We liepen samen 't leven door en lieten in het zand,

een spoor van stappen, twee aan twee; de Heer liep aan mijn hand.

Ik stopte en keek achter mij en zag mijn levensloop,

in tijden van geluk en vreugd, van diepe smart en hoop.

Maar als ik goed het spoor bekeek, zag ik langs heel de baan,

daar waar het juist het moeilijkst was maar één paar stappen staan.

Ik zei toen: "Heere, waarom dan toch?" Juist toen 'k U nodig had,

juist toen ik zelf geen uitkomst zag op 't zwaarste deel van 't pad...

De Heer keek toen vol liefde mij aan en antwoordde op mijn vragen:

"Mijn lieve kind, toen 't moeilijk was, toen heb Ik jou gedragen".

Geschreven in 1936 door Mary Stevenson (1922-1966)

Er ist ein Zoetermeerder erstorben

Partir c'est mourir een peu. Dat zeggen de Fransen.

In Zoetermeer zeggen ze: er ist ein Zoetermeerder erstorben.

Althans dat waren de woorden die mijn teammanager vandaag sprak bij mijn afscheidsspeech. Hij had dan ook het stukje dat ik op de PvdA-site had geschreven toen ik net in Zoetermeer begon en net vertrok als fractiemedewerker op de kop getikt: Ich bin ein Zoetermeerder.

Ik heb een mooie tijd gehad, veel geleerd, spannende projecten gedaan. Ik kreeg ook een fles 'Chateau Palenstein': ik ga er zeker nog een keer kijken hoe deze wijk na de geplande vernieuwing er uit ziet. En een gratis kaartje voor 'Dutch water dreams' een mooie leisure attractie waar Amsterdam nog een puntje aan kan zuigen.

En morgen om kwart voor negen begin ik als onderzoeker.

De enige stabiele factor deze week. In de Telegraaf vandaag geef ik de VVD van onder uit de pan aangaande hun stemgedrag voor preventief fouilleren. Ondanks dat ze vóór zijn, stemmen ze tegen. Zie hieronder (klik om te vergroten).

De krant werd niet gedrukt

Dat heb ik weer. Spreek ik ook eens ferme taal aangaande de jaarrekening, haal uit een ogenschijnlijk oersaai dik boekwerk vol cijfers een belangrijk politiek punt met maatschappelijke relevantie, is er ook nog een journalist in staat gebleken het begrijpelijk op papier te zetten: wordt de krant niet gedrukt.

Door een fout van de drukker miste de Amsterdamse Metro-pagina's van gisteren. Voor de liefhebber hier de webversie.

Parijse toestanden

Onlangs was ik dus een weekendje weg naar Parijs. Vlakbij de gezellig buurt Montmartre. Een gezellige buurt met leuke live muziek. Zoals dit Jazzkwartetje: Montmartre.

Frappant was evenwel (dat is niet op het filmpje te zien) dat de bassist heel de tijd boos werd op de leadzanger/trompettist. U ziet in het filmpje de leadzanger/trompettist flink uit zijn dak gaan met zijn trompet. Het was duidelijk dat de bassist zich enigszins achtergesteld voelde, hoewel hij ook reele punten van kritiek had. Zo eindigt een nummer steevast in zo'n hoogte punt van chaos met een mooi slotakkoord en slotmoment. Niet zelden toeterde de trompettist er dan nog één toontje achteraan.

Kijk, dat zijn natuurlijk geen afspraken.

Tegelijkertijd waren er genoeg momenten dat de bassist schitterde, namelijk bij de solo's die in de Jazz nogal kunnen uitlopen.

Maar het lot van de bassist is nu eenmaal dat deze iets minder op de voorgrond staat dan de leadzanger, terwijl zijn rol wellicht nog belangrijker is. Zonder bassist geen muziek, behalve dan bij de Doors.

In een tentje met een soort van open podium werd mij elders in Montmartre nog de eer gegunt 'Summertime' te spelen. Het niveau van hierboven haal ik evenwel niet, dus die opname zal ik u ontzeggen.

MulderMail!

De nieuwe MulderMail! is weer uit.

U kunt deze hier downloaden:

Download muldermail_070528.doc

Je kunt je natuurlijk ook gewoon abonneren:

alhier.

Veel leesplezier. Maar u als trouwe lezer van mijn weblog wist het natuurlijk allemaal al.

Moskee

Afgelopen week hebben wij als PvdA onder mijn waarnemend voorzitterschap meteen een pittig onderwerp geagendeerd: de Westermoskee. In de raadsvergadering zijn twee moties aangenomen (zie hier) waarin wij a) pleiten voor snelle realisering van het project desnoods in opgeknipte vorm (woningen en garages los van de moskee) en b) de uitlatingen van Fatih Dag, voorzitter van de investeringsmaatschappij van de moskee, scherp veroordelen en verder contact met deze organisatie opschorten totdat onomwonden afstand is genomen van gebruik van en suggestie van geweld. Het probleem is dat Dag zijn uitlatingen zo had gedaan (en nog eens herhaald in een vreemd persbericht) dat je er juridisch wel mee wegkomt, maar die maatschappelijk niet kán. In de trant van dat hij dat niet wil maar dat hij zich kan voorstellen dat. In principe is wat we hebben gedaan wel nieuw voor de PvdA, namelijk: nu even geen thee.

Het frapante is nu dat we in de motie ook hadden gevraagd aan de Federatie Milli Gorus (het is allemaal erg ingewikkeld, maar dat is zeg maar de overkoepelende organisatie in Nederland, waar de club belast met de moskee dus weer een onderdeel van is) ... aan de Federatie dus om nadrukkelijk afstand te doen van de suggestie van geweld. Een half uur later kwam een helder persbericht langs, maar met een wat cryptisch laatste zinnetje. Ik lees dat als dat het niet voor onmogelijk wordt gehouden dat er binnenkort weer een bestuurswissel plaatsvind binnen de club die nu belast is met de moskee.

Het probleem is de bouw van de moskee, waarvan het ontwerp overigens zeer goed is en geheel en al de toets van architectuurkritiek die ik onlangs uitte kan doorstaan (zie hier en hierboven natuurlijk, geniaal: een moskee in oude Amsterdamse school stijl), ... dat de bouw van de moskee in haar huidige opzet onlosmakelijk verknoopt is met Milli Gorus (contractueel). En als alles niet doorgaat is de vastgoedpoot van deze -internationale- organisatie de gelukkig winnaar want dat gaat de grond terug naar Milli Gorus. Maar het zou mij niet verbazen als hetgeen er in dit persbericht staat gelezen kan worden als een neiging ook de buik vol te hebben van de ontstane situatie, eieren voor hun geld te kiezen, en de realisering van de moskee aan een ander over te laten. Dan zouden we echt iets groots bereikt hebben.

Het persbericht:

Federatie Milli Görüs corrigeert berichtgeving

Op 23 mei jl. werd in het nieuws en op de teletekst ten onrechte vermeld dat de gemeente Amsterdam naar aanleiding van de uitlatingen van de directeur van Milli Görüs het contact met deze stichting zal verbreken. De ongelukkige uitlatingen zijn niet gedaan door de directeur van de Stichting Federatie Milli Görüs (Yusuf Altuntas) maar het zou gedaan zijn door de directeur van Van Manderen B.V en tevens de voorzitter van de AyaSofya moskee.

De Federatie Milli Görüs  keurt de uitspraken zeker niet goed en betreurt ten zeerste, juist vanwege het feit dat oproer of geweld absoluut niet past binnen de beleidslijnen van Milli Görüs organisatie. Milli Görüs heeft in de afgelopen decennia de dialoog altijd hoog in het vaandel gehad en zal dat ook altijd blijven doen. Daarom neemt de Federatie Milli Görüs Noord-Nederland, zoals ook eerder aangekondigd, volledig afstand van alle uitlatingen die geweld of onrust suggereren. Intern zullen er maatregelen getroffen worden over de ontstane situatie.

Voor inlichtingen kunt u bellen met:

Dhr. Y. Altuntas

06-55394693

Financien

Vrijdag hadden we mijn eerste commissie financien. Mijn hoofdlijnen van inbreng op de jaarrekening waren:

- Er moet een reserve komen om de kwantiteit en kwaliteit van de Wet Maatschappelijk Ondersteuning te garanderen (thuiszorg enz.)

- Of de wethouder een idee heeft hoe volgend jaar de overschrijdingen die wij zien voorkomen kunnen worden. Volgens de wethouder waren er niet veel overschrijdingen, maar ik vond dat bv een stelpost (waar het college al veel ruimte heeft om de invulling te beaplen) overschrijdt een teken aan de wand. Komen we nog op terug.

- Aan de andere kant wordt er ook geld niet uitgegeven. Bijvoorbeeld ook zoiets belangrijks als 2 ton voor radicalisering. Maar ook op het gebied van veiligheid. Dit was volgens de wethouder deels het gevolg van de financieringssystematiek door het rijk (je krijgt een soort 'voorschotten' die dan in een pot moeten voor latere jaren) maar ook voor een deel het gevolg van het feit dat plannen nog uitgevoerd moeten worden. Ik krijg nu een mooie notitie waarin dit onderscheid wordt gemaakt. Ik heb dreigend gesteld dat als uitvoering uitblijft, wij gewoon zelf met plannen komen, zoals we met radicalisering ook gaan doen voor de zomer.

Hieronder mijn volledige inbreng.

Algemene opmerkingen/leesbaarheid

Niet zelden gaat het rekeningendebat met name over de leesbaarheid. Dat is jammer, want het gaat uiteindelijk om de politieke keuzes. Toch een paar opmerkingen. Het is helder dat men zich bij de dienst financiën inspant het zo leesbaar mogelijk te maken. Dan komt vervolgens de meer filosofische kwestie of er zoiets bestaat als een jaarrekening die voor iedereen leesbaar is. Ikzelf heb bijvoorbeeld toch nog heel wat vragen nodig om alles goed te begrijpen. In dit geval heb ik 150 technische vragen gesteld. Maar je kunt moeilijk het boek nog twee keer zo dik maken. En als je het dunner maakt in het kader van ‘op hoofdlijnen sturen’ ga ik gewoon meer vragen stellen, want de onaangename boodschappen zitten toch meestal verwerkt in de details.

Wat wel knip en klaar is is dat men strikt de afspraken heeft opgevolgd die vorig jaar in de raad zijn gemaakt. Me dunkt dat de ‘Leo Verhoef’ kritiek nu dan ook definitief terzijde kan worden geschoven.

Een belangrijk punt van kritiek is evenwel dat de afkortingen lijst niet compleet is. Misschien is dat een mooi verbeterpunt voor volgend jaar.

Tot slot de resultaat gebieden. Wij vinden het logischer dat archeologie en monumenten onder ‘stedelijke ontwikkeling’ gaat vallen. En de raad heeft zich in een inmiddels behoorlijk ver verleden uitgesproken voor één resultaatgebied ICT. Waarom is dat er nu nog steeds niet?

Positief

• Het Jaarverslag en de rekening van 2006 geeft een positief beeld als gekeken wordt naar de  meevallers (bijv. positief saldo exploitatie Haven en resultaat afkoopsommen erfpacht). Het resultaat is dat er 60 miljoen euro meegaat naar de begroting van 2008. Dat is pure winst.
• Verder valt op dat veel afgesproken resultaten gehaald zijn. Dat mag ook best gezegd worden.
• Ziekteverzuim gedaald naar 6,3% en zelfs lager dan verwacht. Een snel sommetje levert op dat als we de doelstelling zouden halen van 4,5% korter dan een jaar ziek in 2008, dit nog zo’n 7 miljoen euro kan opleveren voor de gemeente. Als we op het landelijk gemiddelde van ziekteverzuim zouden zitten zou het zo’n 10 miljoen opleveren. Graag dus doorgaan op deze weg en de –ambitieuze- doelstelling overeind houden.

Negatief

• Geld over. Dat er ‘geld over’ is is natuurlijk leuk voor de begroting van 2008, maar het impliceert in veel gevallen dat we meer hadden kunnen doen op bepaalde beleidsterreinen. En dat is zorgelijk, want de problemen van onze stad en dan met name de oplossingen dulden geen uitstel. 32 miljoen van de prioriteiten 2006 niet uitgegeven. Soms is daar wellicht een goede verklaring voor zoals bij de nieuwe bibliotheek (7,4 miljoen). Maar in veel gevallen is het gewoon balen dat er iets zinvols niet gebeurd is: denk aan de sportaccommodaties (0,4 miljoen), extra middelen voor taaltrajecten (8,4 miljoen), tegengaan van agressie tegen homo’s (0,1 miljoen).

• Dat geldt niet alleen voor de prioriteiten van 2006 maar ook in de rompbegroting zijn er veel bedragen die niet besteed zijn. Bijvoorbeeld de kleurverlichting van bruggen: de rekening is lager dan de begroting, terwijl de verlichtingsinstallaties achterstallig onderhoud kennen.
• Er zijn ook pregnante dan wel schrijnende voorbeelden. Als voorbeeld noemen we de GSB-gelden (grote steden beleid). Wij bewegen hemel en aarde om geld vrij te maken voor een sociaal kopprogramma in de westelijke tuinsteden, wij schreeuwden moord en brand naar Den Haag om geld, krijgen het van Donner en zo lazen wij in de krant vorige week ook van Hirsch Ballin en dan hebben we het nog niet eens over Ella Vogelaar. Dan is het niet uit te leggen dat we tegelijkertijd geld dat bedoeld is voor problemen van grote steden niet wordt uitgegeven. Bij elkaar gaat het om 11,8 miljoen euro. Hiervan was een deel, namelijk dat deel dat bestemd was voor onderwijs, laat beschikbaar gekomen en dat is een alleszins plausibele verklaring. Maar hoe zit dat met de 6,4 miljoen euro die bedoeld is voor veiligheid (p. 255)? Ik lees in elk geval niet dat die laat ter beschikking is gesteld, wél lees ik dat er al 1,4 miljoen euro was en die is dus óók niet uitgegeven, terwijl – dunkt me – het veiligheidsprobleem nog niet is opgelost. Iets soortgelijks geld voor de 4^e tranche agressie en geweld waarvoor 900.000 ter beschikking is gesteld en maar 360.000 gebruikt is. Kan de wethouder aangeven of er concrete plannen zijn waar dit aan besteed gaat worden en op welke termijn? Zo niet, dan komen wij zelf nog met plannen.
• Ditzelfde geldt voor de 2 ton die niet is uitgegeven voor het bestrijden van radicalisering. Je kunt je dan afvragen of dat erg is, want vergeleken met de zojuist genoemde posten is het een kleiner bedrag. Maar gezien het belang van het onderwerp ben ik geneigd te zeggen dat het dus wel erg is. Wij hebben al eerder aan Cohen gevraagd om een uitvoeringsprogramma naar aanleiding van de aanbevelingen van het IMES rapport. Aangezien dit al maar op zich laat wachten komen wij nu zelf nog voor de zomer met een actieplan tegen radicalisering.
• Aangaande het GSB-geld is er 0,9 miljoen euro niet tot besteding op het cluster ‘economie’. Mijn collega Kaplan zal daar nog nader op ingaan.
• Wij bedanken colleg van der Meer voor zijn scherpzinnigheid aangaande de structurele onderbestedingen, bij elkaar zo’n 10,8 miljoen. Wij weten inmiddels dat er meer onderzoek nodig is om te kijken welk deel hiervan daadwerkelijk structureel aangewend kunnen worden, maar wij zouden toch willen aandringen op enige haast rondom dat onderzoek want wij zijn erg benieuwd naar de resultaten in verband met het voorjaarsnotadebat.
• Marktconform werken en overschrijdingen. Het idee is, zo lezen we in de stukken dat diensten ‘marktconform’ werken (en kostendekkend en kwaliteit leveren). Dan vraag ik me altijd af wat is dat dan precies? Ik heb het vermoeden dat dit niet helemaal lukt als ik zie dat bestuursdienstclubs als ‘projectbureau 2200’ en de ‘ABC pool’ die budgetten met miljoenen overschrijden, dat wil zeggen, dat ze meer hebben gewerkt dan voorspeld voor andere diensten. Als ik zie dat de externe inhuur stijgt. Als ik zie dat voor de invoering van de WMO het budget met 1,2 miljoen euro wordt overschreden. Met andere woorden wat houdt dat streven naar markconform werken precies in en slagen we daar volgens de wethouder in?
• Iets soortgelijks bij sport resultaten zijn wel behaald, maar veel bedragen zijn overschreden. Is daar dan extern voor ingehuurd? Het blijkt dus nodig begroting te overschrijden om resultaten te behalen. Dat geeft te denken voor de voorjaarsnota en de daarop volgende begroting. Haken we dan aan bij de rekening bedragen of gaan we voor lagere bedragen met het risico dat we de resultaten niet halen tenzij het college op eigen houtje weer gaat overschrijden wat wij dan geacht worden met terugwerkende kracht goed te keuren.
• En wat vinden wij eigenlijk van de legio overschrijdingen? Zelfs een ‘stelpost’ wordt overschreden en wel met drie ton (stelpost werk). De Jaap Edenhal overschrijd 1,5 miljoen. Wij worden dat geacht allemaal achteraf weer democratisch te legitimeren en gaan dan bij de begroting weer braaf ruzie maken tot op de laatste 20.000 euro. Die verhouding is af en toe zoek, heeft de wethouder financiën ideeën hoe in de procesbeheersing en de interne P&C-cyclus geborgd kan worden dat we beter binnen de begrotingen blijven? Heeft dit zijn volle aandacht en is het mogelijk dit volgend jaar bij de rekening in elk geval in mindere mate te zien dan nu het geval is?
• Niet bereikte resultaten dan wel vaagheden bij de resultaten. Er zijn ook resultaten fors achtergebleven bij de doelstellingen. Een pregnant voorbeeld wordt gevormd door de ‘evenementen’ bij kunst en cultuur. 20.000 bezoekers was de doelstelling en het werden er 1.140, maar de 689.000 euro is doodleuk uitgegeven dus dat is 600 euro per bezoeker, nog afgezien van de kosten van de website. Wij komen op de specifieke achtergronden van dit probleem nog in de vakcommissie terug maar het is illustratief voor de X aantal dat er grote afwijkingen zijn. Bij voorbeeld het informeren van 40.000 jongeren aangaande en 10.000 jongeren kennis laten maken met topsport wordt bij lage na niet bereikt. Hoe kan dit? Soms ook staat er ronduit nonsens. Zo is het bereikte resultaat op het gebied Amsterdam aantrekkelijk houden als toeristenstad dat er een Vlinderkas is geopend in Artis. Laat dan de uitleg maar liever zitten zou ik zeggen. De veiligheid neemt toe maar ook de overlast. Belangrijk om dat niet te vergeten en een relatie te leggen met zorg en heel belangrijk in het kader van mijn opmerkingen over niet uitgegeven veiligheidsgeld.
• Nota bene: bij ICT ontbreken überhaupt te bereiken resultaten. Graag bij de begroting wel specificeren en anders doen we dat tegen die tijd zelf wel met een amendement.

Reserves en voorzieningen

• Er vallen veel reserves vrij en dat is te prijzen. Tegelijkertijd worden er veel reserves gevormd, waarvan niet altijd nut en noodzaak expliciet duidelijk is en zeker niet waarom nou juist dat bedrag.
• Een reserve die nog ontbreekt en die wat ons betreft getroffen zou moeten worden is een reserve voor kwaliteit en kwantiteit van de WMO. Wij willen niet dat de invoering van de WMO leidt tot beknibbeling op kwaliteit en kwantiteit. Daar is nu in elk geval in financieel opzicht niet in voorzien. Wij zien ruimte om zo’n reserve te vormen ter grootte van 1 miljoen euro. Voor de WWB-risico’s hebben we een reserve van 45 miljoen, dus als je die vergelijking trekt is de verhouding enigszins zoek gezien het feit dat de reserve voor de WMO nu 0 bedraagt.
• Het was overigens schrikken dat de aanbesteding aan Connexxion vooralsnog maar 0,6 miljoen euro heeft opgeleverd. Dat is een wat karig resultaat gezien de heisa die het heeft veroorzaakt. De verwachting is evenwel dat in de toekomst nog meer ‘opbrengsten’ hiervan zichtbaar worden. Het past evenwel in binnen de afspraken om deze ‘winst’ ook voor de WMO-risico’s aan te wenden. Ook daarom is het nú opportuun om zo’n WMO-reserve te treffen.

BTW

• Het is ons niet helder wat er overal nou precies met BTW gebeurd, met het compensatiefonds en waarom. Ten behoeve van onze controlerende taak vragen wij om een verhelderende notitie met een uitleg zodat we het allemaal begrijpen (kan ter kennisname).

Jong raadslid van het jaar

Een boel gebeurd. Weekend naar Parijs gewees, terug meteen boordevol met de raadsvergadering die vandaag was en die ik voor het eerst in mijn hoedanigheid van waarnemend fractievoorzitter moest voorbereiden. Collega Thijs Reuten spreekt altijd over de 'famous 48 hours' tussen de fractievergadering (maandagavond) en de raad (woensdagmiddag). Nou, dat waren me de uurtjes inderdaad wel. Meerderheden voor onze voorstellen zoeken, bij voorkeur ook nog met een positief pré-advies, tegelijkertijd in lijn met de fractievergadering blijven, ruimte zoeken en consolideren.

Vervolgens werd ik door een journalist van Amsterdam FM op het volgende leuke bericht gewezen. Ik ben overigens zijn telefoonnummer kwijt, kun je nog even bellen als je dit leest?

Twaalf jonge raadsleden genomineerd

Twaalf jonge raadsleden gaan op voor de titel 'Jong Raadslid van het Jaar'. De
genomineerden sprongen op positieve wijze in het oog van de organisatoren. In totaal
kwamen er maar liefst meer dan 40 aanmeldingen binnen. Een onafhankelijke jury beslist
welke drie kandidaten doorgaan naar de finale. De winnaar wordt op 6 juni a.s. bekend
gemaakt tijdens het VNG-jaarcongres in Utrecht door minister Ter Horst, minister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

De namen van de genomineerden zijn:
. Jo-Annes de Bat, raadslid in Goes
. Ingrid de Bondt, raadslid in Utrecht
. Roy Bouten, raadslid in Horst aan de Maas
. Fanida Kadra, raadslid in Weert
. Mohammed Mohandis, raadslid in Gouda
. Michiel Mulder, raadslid in Amsterdam
. Toine van de Ven, raadslid in Vught
. Jacqueline Verbeek-Nijhof, raadslid in Zeist
. Stijn Verbruggen, raadslid in Nijmegen
. Aline Pastor, raadslid in Den Haag
. Roxanne van Wunnik , raadslid in Maastricht
. Michael Yap, raadslid in Roosendaal

De genomineerden zijn allemaal jonger dan 36 jaar en hebben niet eerder dan maart 2002
zitting genomen in de gemeenteraad. Zij zijn zichtbaar, benaderbaar, origineel en
succesvol in hun gemeente. Daarmee voldoen ze aan de criteria die de organisatie aan deze
verkiezing stelde.

Deze selectie wordt voorgelegd aan een jury die is samengesteld uit ervaren
volksvertegenwoordigers en bestuurders. Zij bepalen wie de drie finalisten zijn. Uit de
drie finalisten wordt tijdens het VNG-jaarcongres in Utrecht de uiteindelijke winnaar
gekozen.

Organisatie
De verkiezing wordt voor de tweede keer georganiseerd. Initiatiefnemers zijn de VNG,
Raadslid.nu en RaadsledenNieuws (een uitgave van Sdu Uitgevers). Met de verkiezing van
'Jong Raadslid van het Jaar' wil de organisatie laten zien dat lokale politiek ook voor
jonge mensen interessant en belangrijk is.

Den Haag, 22 mei 2007

Noot voor de redactie
Voor meer informatie kunt u terecht bij VNG, Frea Broekman, telefoon 070 373 8203 of bij
Daniëlle van den Broek, initiatiefnemer van Raadslid.nu, telefoon 06-54 64 14 43.